Shloka 80

Devanagari script

हन्तास्मित्वांसहामात्यंसपुत्रज्ञातिबान्धवम् ।निरुद्विग्नास्त्रयोलोकाभविष्यन्तिहतेत्वयि ।।6.41.80।।

Transliteration

hantāsmi tvāṁ sahāmātyaṁ sa-putra-jñāti-bāndhavam | nirudvignās trayo lokā bhaviṣyanti hate tvayi ||6.41.80||

Translation

Aku akan membunuhmu bersama menteri-menterimu, anak-anakmu, kerabatmu, dan sekutumu; apabila engkau terbunuh, tiga dunia akan bebas daripada ketakutan.

Word by Word

• हन्ता: I will kill
• हन्ता: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: हन् (धातु)
• Form: लट् (Present), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन; परस्मैपद; रूपम्: हन्ता = हनिष्यामि/हन्ति इत्यर्थे (colloquial future-like threat)

• अस्मि: I am
• अस्मि: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)
• Form: लट् (Present), उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• त्वाम्: you
• त्वाम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: त्वद् (प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; द्वितीया (Accusative/कर्म), एकवचन

• सह: together with
• सह: Sahakari (सहकारी/सहयोग)
• Type: Indeclinable
• Root: सह (अव्यय/उपसर्गसदृश)
• Form: अव्यय; सह = ‘with’ (सहयोगार्थक)

• अमात्यम्: (your) minister
• अमात्यम्: Sahakari (सहकारी/सहयोग)
• Type: Noun
• Root: अमात्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘सह’ इत्यनेन सह-सम्बन्धः

• स: along with
• स: Sahakari (सहकारी/सहयोग)
• Type: Indeclinable
• Root: स (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चयार्थक ‘with’ (सहार्थक-प्रयोगः)

• पुत्र: sons
• पुत्र: Sahakari (सहकारी/सहयोग)
• Type: Noun
• Root: पुत्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; (समाहार-समुच्चयार्थे) द्वितीया, एकवचन (समूहवाचक)

• ज्ञाति: kinsmen
• ज्ञाति: Sahakari (सहकारी/सहयोग)
• Type: Noun
• Root: ज्ञाति (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन (समूहवाचक)

• बान्धवम्: friends/relations
• बान्धवम्: Sahakari (सहकारी/सहयोग)
• Type: Noun
• Root: बान्धव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (समूहवाचक)

• निरुद्विग्नाः: unafraid, undisturbed
• निरुद्विग्नाः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: निरुद्विग्न (कृदन्त; उद्विज् + नि:)
• Form: भूतकृदन्त (क्त), विशेषण; पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘लोकाः’ इति विशेष्य

• त्रयः: three
• त्रयः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: त्रि (प्रातिपदिक)
• Form: संख्यावाचक; पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘लोकाः’ इति विशेष्य

• लोकाः: worlds
• लोकाः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: लोक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/कर्ता), बहुवचन

• भविष्यन्ति: will become
• भविष्यन्ति: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लृट् (Simple Future), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद

• हते: when (you are) slain
• हते: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Verb
• Root: हन् (धातु)
• Form: भूतकृदन्त (क्त) ‘हत’; सप्तमी, एकवचन; लोकेटिव-अब्सोल्यूट (सप्तमी-सम्बन्ध)

• त्वयि: in/with respect to you
• त्वयि: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: त्वद् (प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; सप्तमी (Locative/अधिकरण), एकवचन; ‘हते त्वयि’ = ‘when you are killed’

Context

To Rama who was speaking in that manner, Sugriva replied, "Heroic Rama! Seeing that Ravana, who has borne away your consort, and knowing my own strength, how can I tolerate?"

Characters & Entities

• Rama
• Angada
• Ravana
• ministers
• sons
• kinsmen
• three worlds (trailokya)

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

The ruler’s dharma is loka-saṅgraha (securing the world). Removing a tyrant who spreads fear is framed as restoring safety and moral order.

What is the narrative situation?

Rama’s uncompromising ultimatum is conveyed to Ravana: defeat will extend to his power-structure, ending the terror he causes.

Which character virtue is emphasized?

Protective justice—Rama’s commitment to end oppression for the welfare of all.