Previous Verse
Next Verse

Shloka 47

विभीषणागमनम्

Vibhīṣaṇa’s Arrival and the Debate on Refuge

ततोमैन्दस्तुसम्प्रेक्ष्यनयापनयकोविदः ।वाक्यंवचनसम्पन्नोबभाषेहेतुमत्तरम् ।।6.17.47।।

tato maindaḥ tu samprīkṣya nayāpanayakovidaḥ | vākyaṃ vacanasampanno babhāṣe hetumattaram || 6.17.47 ||

Kemudian Mainda, yang mahir membezakan dasar yang benar dan yang menyimpang, setelah meneliti hal itu, berkata dengan tutur yang indah, lengkap, dan berasaskan hujah yang kukuh.

tataḥthen
tataḥ:
Kala-adhikarana (काल-अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottataḥ (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)
maindaḥMainda
maindaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootmainda (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
tuhowever
tu:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formविरोध/अन्वय-अव्यय (particle: 'but/indeed')
samprekṣyahaving considered
samprekṣya:
Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeVerb
Rootsam-√īkṣ (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव (indeclinable); 'having observed/considered'
naya-apanaya-kovidaḥskilled in policy and counter-policy
naya-apanaya-kovidaḥ:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootnaya + apanaya + kovida (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (qualifying maindaḥ)
vākyama statement
vākyam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvākya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (Accusative/2nd), एकवचन
vacana-sampannaḥendowed with apt speech
vacana-sampannaḥ:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootvacana + sampanna (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (qualifying maindaḥ)
babhāṣespoke
babhāṣe:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√bhāṣ (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
hetu-mattaramhighly reasoned
hetu-mattaram:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Roothetu-mat (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; तरप्-प्रत्यय (comparative/superlative sense: 'very/most logical'); विशेषण (qualifying vākyam)

"O king of mortals! This is Ravana's brother called Vibheeshana. Let him be slowly and gently interrogated for long."

M
Mainda

FAQs

Dharma in counsel is rational speech: decisions affecting life and war should be guided by reasoned, well-considered words rather than suspicion or passion.

In the debate about how to respond to Vibhīṣaṇa’s arrival, Mainda prepares to offer a carefully reasoned recommendation.

Mainda’s nīti (political prudence) and clarity of expression—reasoned advice delivered skillfully.