Shloka 28

परिवादोऽपवादो वा राघवे नोपपद्यते।।2.12.27।।सान्त्वयन्सर्वभूतानि राम श्शुद्धेन चेतसा।गृह्णाति मनुजव्याघ्र प्रियैर्विषयवासिनः।।2.12.28।।

sāntvayan sarvabhūtāni rāmaḥ śuddhena cetasā | gṛhṇāti manujavyāghra priyair viṣayavāsinaḥ ||

Dengan hati yang suci, Rāma—harimau di antara manusia—memenangi hati penduduk negeri dengan perbuatan yang menyenangkan mereka, menenteramkan serta menghibur segala makhluk.

sāntvayanappeasing, consoling
sāntvayan:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Root√sāntv (धातु)
FormVartamāna-kṛdanta (present participle/शतृ), Puṃliṅga (m.), Prathamā vibhakti, Ekavacana; parasmaipada sense; 'while appeasing'
sarva-bhūtāniall beings
sarva-bhūtāni:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootsarva (प्रातिपदिक) + bhūta (प्रातिपदिक)
FormNapuṃsakaliṅga (n.), Dvitīyā vibhakti (Accusative/कर्म), Bahuvacana (pl.); karmadhāraya: 'sarvāṇi bhūtāni'
rāmaḥRama
rāmaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootrāma (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (m.), Prathamā vibhakti (Nominative/कर्ता), Ekavacana (sg.)
śuddhenawith pure
śuddhena:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootśuddha (प्रातिपदिक)
FormPuṃ/Napuṃ (m./n.), Tṛtīyā vibhakti (Instrumental/करण), Ekavacana (sg.)
cetasāby (his) mind/heart
cetasā:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootcetas (प्रातिपदिक)
FormNapuṃsakaliṅga (n.), Tṛtīyā vibhakti (Instrumental/करण), Ekavacana (sg.)
gṛhṇātiwins over, attracts
gṛhṇāti:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√grah (धातु)
FormLaṭ lakāra (Present/वर्तमान), Prathama puruṣa (3rd person), Ekavacana (sg.), Parasmaipada
manuṣa-vyāghraO tiger among men
manuṣa-vyāghra:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootmanuṣa (प्रातिपदिक) + vyāghra (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (m.), Sambodhana vibhakti (Vocative/सम्बोधन), Ekavacana (sg.); ṣaṣṭhī-tatpuruṣa: 'manuṣyāṇāṃ vyāghraḥ'
priyaiḥby pleasing (means/deeds)
priyaiḥ:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootpriya (प्रातिपदिक)
FormPuṃ/Napuṃ (m./n.), Tṛtīyā vibhakti (Instrumental/करण), Bahuvacana (pl.); used substantively 'by pleasing (acts/means)'
viṣaya-vāsinaḥthe inhabitants of the realm
viṣaya-vāsinaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootviṣaya (प्रातिपदिक) + vāsin (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (m.), Prathamā vibhakti (Nominative/कर्ता), Bahuvacana (pl.); tatpuruṣa: 'viṣaye vāsinaḥ' (locative relation)

The best among men, Rama has won the trust of the inhabitants of the country by securing their affection with a pure heart and by doing acts dear to them. Therefore, neither a word of blame nor reproach applies to this scion of the Raghu dynasty (Rama).

R
Rāma

FAQs

Dharma in leadership is grounded in purity of intention and benevolent conduct that secures the welfare and trust of the people.

Daśaratha describes Rāma’s relationship with the citizens to show that exile is unjust and socially disruptive.

Rāma’s compassion, public-spiritedness, and purity of heart (śuddha-cetas) are emphasized.