Shloka 67

The Greatness of Hari’s Janmāṣṭamī (Jayantī) Vow

Devanagari script

किं पुर्नर्नवमीयुक्ता कुलकोट्यास्तु मुक्तिदा । पलवेधेन राजेंद्र सप्तम्या अष्टमीं त्यजेत्

Transliteration

kiṃ purnarnavamīyuktā kulakoṭyāstu muktidā | palavedhena rājeṃdra saptamyā aṣṭamīṃ tyajet

Translation

Lebih-lebih lagi apabila ia bersatu dengan Navamī—tidakkah ia akan mengurniakan mokṣa kepada kulu-koti, jutaan keturunan? Wahai raja segala raja, walau hanya perbezaan sekecil “retaknya sehelai daun”, hendaklah Aṣṭamī ditinggalkan demi Saptamī.

Word by Word

• किम्: what
• किम्: सम्बन्ध (Interrogative)
• Type: Noun
• Root: किम् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; interrogative

• पुनः: further
• पुनः: सम्बन्ध (Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: पुनः (अव्यय)
• Form: क्रियाविशेषण (adverb ‘again/further’)

• ननु: indeed/why
• ननु: सम्बन्ध/निपात (Particle)
• Type: Indeclinable
• Root: ननु (अव्यय)
• Form: सम्बोधन/आक्षेपार्थक निपात (particle ‘indeed/why!’)

• नवमी-युक्ता: conjoined with Navamī
• नवमी-युक्ता: विशेषण (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: नवमी (प्रातिपदिक) + युक्त (युज् धातोः क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘joined with Navamī’

• कुल-कोट्या: by a crore of families
• कुल-कोट्या: करण (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: कुल (प्रातिपदिक) + कोटि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन; instrumental singular (‘by a crore of lineages/families’)

• अस्तु: let it be
• अस्तु: क्रिया (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)
• Form: लोट् (Imperative), प्रथमपुरुष, एकवचन; parasmaipada

• मुक्ति-दा: liberation-giving
• मुक्ति-दा: विधेय/विशेषण (Predicate adjective)
• Type: Adjective
• Root: मुक्ति (प्रातिपदिक) + द (दा धातोः क्विप्/प्रातिपदिक ‘giver’)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; बहुव्रीह्यर्थे विशेषणवत् ‘giving liberation’

• पलव-एधेन: by a slight overlap (palava-measure)
• पलव-एधेन: करण (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: पलव (प्रातिपदिक) + एध (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन; instrumental singular; ‘by the piercing/overlap of a पलव-एध (small measure of time)’

• राजेन्द्र: O king of kings
• राजेन्द्र: सम्बोधन (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक) + इन्द्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/सम्बोधन), एकवचन; vocative singular

• सप्तम्याः: from Saptamī
• सप्तम्याः: अपादान (Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: सप्तमी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, पञ्चमी (5th/अपादान) एकवचन (वैकल्पिक-रूपेण षष्ठीसमाना); ablative singular ‘from Saptamī’

• अष्टमीम्: Aṣṭamī
• अष्टमीम्: कर्म (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: अष्टमी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; accusative singular

• त्यजेत्: should abandon/omit
• त्यजेत्: क्रिया (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: त्यज् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; parasmaipada

Speaker

Unspecified (verse addresses a king: 'rājendra')

Verse Rasa

Primary Rasa: adbhuta

Secondary Rasa: vira

Sandhi Resolution Notes

Sandhi Resolution Notes: पुर्नर्नवमीयुक्ता = पुनः + ननु (पाठान्तर/संहितायां ‘पुनर्ननु’ इति) + नवमी-युक्ता; कुलकोट्यास्तु = कुल-कोट्या + अस्तु; राजेंद्र = राज-इन्द्र; सप्तम्या अष्टमीम् = सप्तम्याः + अष्टमीम्

FAQs

What is the main point of this verse about tithi selection?

It emphasizes careful selection of lunar days for observances: if a minor defect (palava-vedha) affects Aṣṭamī, one should prefer Saptamī; and if a rite is connected with Navamī, its merit is said to increase greatly.

What does 'kula-koṭyāstu muktidā' imply in a Purāṇic context?

It is a hyperbolic Purāṇic expression indicating immense spiritual benefit—liberation extending to vast numbers of one’s ancestral lineages—used to praise the potency of a properly timed observance.

What ethical or practical lesson is conveyed here?

The verse teaches diligence and discernment in religious practice: small timing details are treated as significant, encouraging careful adherence rather than casual performance.