Previous Verse
Next Verse

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 96

Kṛṣṇādi-mantra-varga-varṇana

Classification of Krishna and Related Mantras

श्रीवृन्दाविपिनप्रतोलिषु नमत्संफुल्लवल्लीततिष्वंतर्जालविघट्टैनः सुरभिणा वातेन संसेविते । कालिंदीपुलिने विहारिणमथो राधैकजीवातुकं वंदे नन्दकिशोरमिंदुवदनं स्निग्धांबुदाडंबरम् ॥ ९६ ॥

śrīvṛndāvipinapratoliṣu namatsaṃphullavallītatiṣvaṃtarjālavighaṭṭainaḥ surabhiṇā vātena saṃsevite | kāliṃdīpuline vihāriṇamatho rādhaikajīvātukaṃ vaṃde nandakiśoramiṃduvadanaṃ snigdhāṃbudāḍaṃbaram || 96 ||

Aku bersujud kepada Nandakishora—putera muda Nanda—berwajah laksana bulan, berseri seperti gumpalan awan gelap sarat hujan. Baginda berkelana bermain di tebing Kāliṇḍī; Rādhā ialah hayat tunggal Baginda. Baginda dilayani angin harum yang menggetarkan relung-relung taman rahsia di celah rimbunan sulur yang mekar, sepanjang lorong-lorong rimba suci Vṛndā.

śrī-vṛndā-vipina-pratoliṣuin the lanes of the sacred Vṛndā forest (Vṛndāvana)
śrī-vṛndā-vipina-pratoliṣu:
Adhikaraṇa (अधिकरण/Locative)
TypeNoun
Rootśrī (प्रातिपदिक) + vṛndā (प्रातिपदिक) + vipina (प्रातिपदिक) + pratolī (प्रातिपदिक)
Formबहुपद-तत्पुरुष (स्थानीय-निर्देश); स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), बहुवचन (Plural)
namat-saṃphulla-vallī-tatiṣuamong rows of bending, fully-bloomed creepers
namat-saṃphulla-vallī-tatiṣu:
Adhikaraṇa (अधिकरण/Locative)
TypeNoun
Rootnamat (कृदन्त: नम् धातु) + saṃphulla (प्रातिपदिक) + vallī (प्रातिपदिक) + tati (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास; स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), बहुवचन (Plural)
antar-jāla-vighaṭṭa-ainaḥ(with) inner-networks being brushed aside; obstruction/impurity (enas) removed
antar-jāla-vighaṭṭa-ainaḥ:
Karma (कर्म/Object; with 'saṃsevite' as qualified locus)
TypeNoun
Rootantar (अव्यय/उपसर्ग) + jāla (प्रातिपदिक) + vighaṭṭa (प्रातिपदिक) + enas (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (Nom/Acc), एकवचन (Singular)
surabhiṇāfragrant
surabhiṇā:
Karaṇa (करण/Instrument)
TypeAdjective
Rootsurabhin (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन (Singular); विशेषण
vātenaby the breeze
vātena:
Karaṇa (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootvāta (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन (Singular)
saṃsevitein (a place) attended/caressed
saṃsevite:
Adhikaraṇa (अधिकरण/Locative qualifier)
TypeVerb
Rootsaṃ√sev (धातु: सेव् 'to serve/attend' with सम्)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त/PPP), नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन (Singular); 'in/at (a place) that is attended/served'
kāliṃdī-pulineon the bank of the Yamunā (Kāliṃdī)
kāliṃdī-puline:
Adhikaraṇa (अधिकरण/Locative)
TypeNoun
Rootkāliṃdī (प्रातिपदिक) + pulina (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (षष्ठी: 'of Kāliṃdī'); नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन (Singular)
vihāriṇamthe sportive one
vihāriṇam:
Karma (कर्म/Object of 'vande')
TypeNoun
Rootvihārin (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन (Singular)
athoand indeed/then
atho:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootatha + u (अव्यय)
Formअव्यय (particle: 'and then/indeed')
rādhā-eka-jīvātukamRādhā’s only life-breath
rādhā-eka-jīvātukam:
Karma (कर्म/Object of 'vande')
TypeNoun
Rootrādhā (प्रातिपदिक) + eka (प्रातिपदिक) + jīvātuka (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (राधायाः एकः जीवातुकः = 'Rādhā's sole life'); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन (Singular)
vandeI salute
vande:
Kriyā (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Root√vand (धातु: वन्द् 'to praise/salute')
Formलट् (Present), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन (Singular), आत्मनेपद
nanda-kiśoramNanda’s youthful son (Krishna)
nanda-kiśoram:
Karma (कर्म/Object of 'vande')
TypeNoun
Rootnanda (प्रातिपदिक) + kiśora (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (षष्ठी: 'of Nanda'); पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन (Singular)
indu-vadanammoon-faced
indu-vadanam:
Viśeṣaṇa (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootindu (प्रातिपदिक) + vadana (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास ('चन्द्र इव वदनम्'); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन (Singular); विशेषण
snigdha-aṃbuda-āḍaṃbaramhaving the grandeur of dark rain-clouds
snigdha-aṃbuda-āḍaṃbaram:
Viśeṣaṇa (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootsnigdha (प्रातिपदिक) + aṃbuda (प्रातिपदिक) + āḍaṃbara (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष/कर्मधारय-प्राय ('snigdha aṃbuda iva āḍaṃbara'); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन (Singular); विशेषण

Narada (hymnic praise within the Narada Purana’s instructional dialogue frame)

Vrata: none

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: shringara

K
Krishna (Nandakishora)
R
Radha
V
Vrinda/Vrinda-devi (as Śrī Vṛndā, indicating Vṛndāvana)
K
Kalindi (Yamuna)

FAQs

It sanctifies Vṛndāvana and Kāliṇḍī (Yamunā) as supreme supports for smaraṇa (devotional remembrance), presenting Kṛṣṇa as the worshipful Lord whose beauty and līlā awaken single-pointed bhakti.

Bhakti is shown as loving contemplation and reverential surrender—“vande”—where the devotee meditates on Kṛṣṇa’s form, abode, and intimate devotion (Rādhā as his very life), letting the heart be drawn into continuous remembrance.

Primarily chandas/alaṅkāra-style poetic construction used as a devotional tool: vivid imagery (cloud-splendor, moon-face, fragrant breeze) functions as dhyāna-upakaraṇa—practical guidance for meditation rather than ritual or astrology.