Previous Verse
Next Verse

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 141

Graha–Ketu–Utpāta Lakṣaṇas: Solar/Lunar Omens, Comets, Eclipses, and Calendar Rules

पूर्णिमादर्शयोर्नारीसेवनं परिवर्जयेत् । दर्शे षष्ठ्यां प्रतिपदि द्वादश्यां प्रतिपर्वसु ॥ १४१ ॥

pūrṇimādarśayornārīsevanaṃ parivarjayet | darśe ṣaṣṭhyāṃ pratipadi dvādaśyāṃ pratiparvasu || 141 ||

Hendaklah seseorang menjauhi persetubuhan pada hari Purnima (bulan penuh) dan Amavasya (bulan gelap), demikian juga pada hari Amavasya itu sendiri, pada hari keenam (Ṣaṣṭhī), hari pertama (Pratipad), hari kedua belas (Dvādaśī), serta pada semua hari Parvan, iaitu hari-hari perayaan dan persimpangan suci.

पूर्णिमा-दर्शयोःof the full-moon and new-moon (days)
पूर्णिमा-दर्शयोः:
सम्बन्ध (षष्ठी/Genitive relation)
TypeNoun
Rootपूर्णिमा (प्रातिपदिक) + दर्श (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे? (समाहार-द्वन्द्वः), षष्ठी (6th/षष्ठी), द्विवचन (Dual) — Genitive dual (of ‘full-moon and new-moon days’)
नारी-सेवनम्sexual intercourse with a woman
नारी-सेवनम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootनारी (प्रातिपदिक) + सेवन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन — Nominative singular; षष्ठी-तत्पुरुषः (‘of a woman’ + ‘service/sexual intercourse’)
परिवर्जयेत्should avoid
परिवर्जयेत्:
क्रिया (Verb/Action)
TypeVerb
Rootपरि√वृज् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative/विधिलिङ्), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन — ‘should avoid’
दर्शेon the new-moon day
दर्शे:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Locative)
TypeNoun
Rootदर्श (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन — Locative singular (‘on the new-moon day’)
षष्ठ्याम्on the sixth (tithi)
षष्ठ्याम्:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Locative)
TypeNoun
Rootषष्ठी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन — Locative singular (‘on the sixth lunar day’)
प्रतिपदिon the first lunar day
प्रतिपदि:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Locative)
TypeNoun
Rootप्रतिपद् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन — Locative singular (‘on pratipadā’)
द्वादश्याम्on the twelfth (tithi)
द्वादश्याम्:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Locative)
TypeNoun
Rootद्वादशी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन — Locative singular (‘on the twelfth lunar day’)
प्रति-पर्वसुon each festival/holy occasion
प्रति-पर्वसु:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Locative)
TypeNoun
Rootप्रति (अव्यय) + पर्वन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), बहुवचन — Locative plural; अव्ययीभावः (‘at each festival/occasion’)

Narada (teaching in a Moksha-Dharma context, within the Narada–Sanatkumara dialogue frame)

Vrata: none

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: bhakti

FAQs

It emphasizes self-restraint (brahmacarya/indriya-nigraha) aligned with sacred lunar timings, treating key tithis and parva-days as spiritually charged periods suited for purity, worship, and restraint rather than sensual indulgence.

By prescribing restraint on major tithis like Pūrṇimā, Amāvāsyā, and Dvādaśī, it supports a devotional lifestyle where bodily discipline protects mental clarity, making one more fit for japa, pūjā, vrata observance, and remembrance of Hari.

It reflects calendrical/astronomical tithi-awareness (Jyotiṣa-style lunar day reckoning) used for dharmic conduct—identifying specific tithis (Pratipad, Ṣaṣṭhī, Dvādaśī) and parva-junctions as times for prescribed restraints.