Previous Verse
Next Verse

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 180

Jyotiṣa-saṅgraha: Varga-vibhāga, Bala-nirṇaya, Garbha-phala, Āyuḥ-gaṇanā

चापे धरानाथःस्यादथ स्वर्क्षगे भृगौ । पातालगे धर्मगेऽब्जे शुभदृष्टे युते मुने ॥ १८० ॥

cāpe dharānāthaḥsyādatha svarkṣage bhṛgau | pātālage dharmage'bje śubhadṛṣṭe yute mune || 180 ||

Wahai muni, apabila penguasa bumi berada di Sagittarius, dan Zuhrah ditempatkan pada tanda miliknya, sementara Guru (Jupiter) berada di kedudukan bawah (pātāla) dan Surya di Libra, serta berkonjungsi dan menerima aspek yang baik, maka ia menjadi pertanda yang membawa keberuntungan.

चापेin Sagittarius (Cāpa)
चापे:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Location)
TypeNoun
Rootचाप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन (राशि-नाम; Sagittarius)
धरानाथःlord of the earth (king)
धरानाथः:
कर्ता (Kartā/Subject)
TypeNoun
Rootधरानाथ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (earth’s lord)
स्यात्would be
स्यात्:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
अथthen/and
अथ:
सम्बन्ध (Discourse connector)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय (conjunction/sequence marker)
स्व-ऋक्ष-गेwhen (a planet) is in its own sign
स्व-ऋक्ष-गे:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Location)
TypeAdjective
Rootस्व + ऋक्ष + ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; विशेषण; ‘in own sign’
भृगौin Venus (Bhṛgu)
भृगौ:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Location)
TypeNoun
Rootभृगु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन (ग्रह-नाम; Venus ‘Bhṛgu’)
पाताल-गेsituated in Pātāla (nether/4th etc., technical)
पाताल-गे:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Location)
TypeAdjective
Rootपाताल + ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; विशेषण; ‘in the nether region’ (astrol. house)
धर्म-गेsituated in Dharma (religion-house, technical)
धर्म-गे:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Location)
TypeAdjective
Rootधर्म + ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; विशेषण; ‘in Dharma (9th etc., technical)’
अब्जेin Mercury (Abja)
अब्जे:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Location)
TypeNoun
Rootअब्ज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन (ग्रह-नाम; Mercury)
शुभ-दृष्टेwhen aspected by benefics
शुभ-दृष्टे:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Location)
TypeAdjective
Rootशुभ + दृष्ट (कृदन्त; √दृश्)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; विशेषण; दृष्ट = aspected
युतेconjoined (with)
युते:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Location)
TypeAdjective
Rootयुत (कृदन्त; √युज्)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; विशेषण; ‘conjoined’
मुनेO sage
मुने:
सम्बोधन (Address)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन

Sanatkumara (teaching Narada in a technical-dharmic context)

Vrata: none

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: none

N
Narada
B
Bhrgu (via Bhṛgu-lineage/Venus)
V
Venus (Shukra)
S
Sun (Surya)

FAQs

It frames Jyotiṣa (a Vedāṅga) as a dharmic aid: auspicious planetary conditions are presented as supportive circumstances for righteous action and spiritual pursuits.

Bhakti is not directly taught here; instead, the verse supports the broader Moksha-Dharma setting by indicating favorable times (śubha-yoga) that can be used for vows, worship, and disciplined practice.

Jyotiṣa Vedāṅga: it uses rāśi placement (e.g., Sagittarius/Libra), own-sign strength (svarkṣa), conjunction (yuti), and benefic aspect (śubha-dṛṣṭi) to judge auspiciousness.