Previous Verse
Next Verse

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 80

Śreyas and Paramārtha: The Ribhu–Nidāgha Teaching on Non-Dual Self

Advaita

ब्राह्मण उवाच । इत्युक्त्वा सहसारुह्य निदाघः प्राह तं ऋभुम् । श्रयतां कथयाम्येष यन्मां त्वं परिपृच्छसि ॥ ८० ॥

brāhmaṇa uvāca | ityuktvā sahasāruhya nidāghaḥ prāha taṃ ṛbhum | śrayatāṃ kathayāmyeṣa yanmāṃ tvaṃ paripṛcchasi || 80 ||

Brāhmana itu berkata: Setelah berkata demikian, Nidāgha segera naik dan berkata kepada Ṛbhu, “Dekatlah dan dengarlah dengan penuh perhatian; kini akan kukatakan apa yang engkau tanyakan kepadaku.”

ब्राह्मणःthe Brahmin
ब्राह्मणः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootब्राह्मण (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular; speaker
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), Parasmaipada, 3rd Person, Singular
इतिthus
इति:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
FormQuotative particle (इति-निपात)
उक्त्वाhaving said
उक्त्वा:
Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
FormAbsolutive/Gerund (क्त्वा/ल्यप्), पूर्वकालिक क्रिया
सहसाsuddenly, quickly
सहसा:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसहसा (अव्यय)
FormAdverb (क्रियाविशेषण)
आरुह्यhaving mounted/climbed
आरुह्य:
Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeVerb
Rootआ+रुह् (धातु)
FormAbsolutive/Gerund (ल्यप्), पूर्वकालिक क्रिया
निदाघःNidāgha
निदाघः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootनिदाघ (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
प्राहsaid, spoke
प्राह:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र+अह्/ब्रू (धातु)
Formलिट् (Perfect), Parasmaipada, 3rd Person, Singular
तम्him
तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Singular
ऋभुम्Ṛbhu
ऋभुम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootऋभु (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Singular
श्रयताम्let (you two) take position/lean
श्रयताम्:
Vidhi (विधेय/आज्ञा)
TypeVerb
Rootश्रि (धातु)
Formलोट् (Imperative), Ātmanepada, 3rd Person, Dual (द्विवचन); polite instruction (let the two take refuge/lean)
कथयामिI tell
कथयामि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootकथ् (धातु)
Formलट् (Present), Parasmaipada, 1st Person, Singular
एषःthis (I) / here
एषः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular; demonstrative (used as discourse marker)
यत्that which
यत्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormNeuter, Accusative, Singular; relative pronoun referring to the matter asked
माम्me
माम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormAccusative, Singular
त्वम्you
त्वम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormNominative, Singular
परिपृच्छसिyou ask (about)
परिपृच्छसि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootपरि+प्रच्छ् (धातु)
Formलट् (Present), Parasmaipada, 2nd Person, Singular

Brāhmaṇa (narrator framing Nidāgha’s reply)

Vrata: none

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: vira

N
Nidāgha
Ṛbhu

FAQs

It marks the transition from questioning to instruction: the teacher (Nidāgha) formally accepts the disciple’s inquiry and prepares to deliver upadeśa, emphasizing attentive receptivity as a prerequisite for mokṣa-oriented knowledge.

Though the verse is primarily jñāna-upadeśa in tone, it echoes a bhakti principle: approaching the teacher with humility and attentive surrender (“draw near, listen closely”) is part of śraddhā and sevā that supports both devotion and liberating insight.

No specific Vedāṅga (like Vyākaraṇa or Jyotiṣa) is taught in this line; the practical takeaway is pedagogical—proper śravaṇa (disciplined listening) and structured questioning (paripraśna) as the method for receiving dharma and mokṣa teachings.