Previous Verse
Next Verse

Shloka 24

सूर्य–कर्णोपदेशः

Sūrya’s Counsel to Karṇa on Kīrti and the Kuṇḍala

उपाय: को नु भवतां मतः सागरलड्घने । इयं हि महती सेना सागरश्नातिदुस्तर:,“मित्रो! हमारी यह सेना बहुत बड़ी है और सामने अत्यन्त दुस्तर महासागर लहरें ले रहा है। ऐशी दशामें आपलोग समुद्रके पार जानेके लिये कौन-सा उपाय ठीक समझते हैं?

upāyaḥ ko nu bhavatāṃ mataḥ sāgara-laṅghane | iyaṃ hi mahatī senā sāgaraś cātidustaraḥ ||

Mārkaṇḍeya berkata: “Apakah ikhtiar yang pada pertimbangan kamu patut diambil untuk menyeberangi lautan? Sesungguhnya bala tentera ini amat besar, sedangkan lautan di hadapan terlalu sukar ditempuh.”

उपायःmeans, expedient
उपायः:
Karta
TypeNoun
Rootउपाय
FormMasculine, Nominative, Singular
कःwhich? who?
कः:
Karta
TypePronoun
Rootकिम्
FormMasculine, Nominative, Singular
नुindeed, then (interrogative particle)
नु:
TypeIndeclinable
Rootनु
भवताम्of you (honorific)
भवताम्:
TypePronoun
Rootभवत्
FormMasculine, Genitive, Plural
मतःthought, considered (as)
मतः:
TypeAdjective
Rootमत
FormMasculine, Nominative, Singular
सागरin/over the ocean
सागर:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसागर
FormMasculine, Locative, Singular
लङ्घनेin crossing (overstepping)
लङ्घने:
Adhikarana
TypeNoun
Rootलङ्घन
FormNeuter, Locative, Singular
इयम्this
इयम्:
Karta
TypePronoun
Rootइदम्
FormFeminine, Nominative, Singular
हिindeed, for
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि
महतीgreat, huge
महती:
TypeAdjective
Rootमहत्
FormFeminine, Nominative, Singular
सेनाarmy
सेना:
Karta
TypeNoun
Rootसेना
FormFeminine, Nominative, Singular
सागरात्from/than the ocean
सागरात्:
Apadana
TypeNoun
Rootसागर
FormMasculine, Ablative, Singular
अतिexceedingly, very
अति:
TypeIndeclinable
Rootअति
दुस्तराhard to cross
दुस्तरा:
TypeAdjective
Rootदुस्तर
FormFeminine, Nominative, Singular

मार्कण्डेय उवाच

M
Mārkaṇḍeya
O
ocean (sāgara)
A
army (senā)