Previous Verse
Next Verse

Shloka 55

Kṛṣṇa-vīrya-kathana

Dhṛtarāṣṭra’s appraisal of Vāsudeva’s deeds

वार्थक्षेमि: कलिड्रानां यः कन्यामाहरद्‌ युधि । अनाधृष्टिरदीनात्मा कस्तं द्रोणादवारयत्‌,वृद्धक्षेमके पुत्र उदारचित्त अनाधुष्टिने युद्धस्थलमें कलिंगराजकी कन्‍्याका अपहरण किया था। उन्हें द्रोणके पास आनेसे किसने रोका?

Vaiśampāyana uvāca |

Vārthakṣemiḥ Kaliṅdrāṇāṃ yaḥ kanyām āharad yudhi |

Anādhṛṣṭir adīnātmā kas taṃ Droṇād avārayat ||

Vaiśampāyana berkata: “Siapakah yang menahan dia daripada mendekati Droṇa?—Vārthakṣemi, putera Vṛddhakṣema, yang di medan perang telah melarikan puteri raja Kaliṅga; seorang yang tidak dapat ditundukkan dan tidak pernah patah semangat.”

वृद्धक्षेमिःVṛddhakṣemi (a person named Vṛddhakṣemi)
वृद्धक्षेमिः:
Karta
TypeNoun
Rootवृद्धक्षेमिन्
FormMasculine, Nominative, Singular
कलिङ्गानाम्of the Kaliṅgas
कलिङ्गानाम्:
Sambandha
TypeNoun
Rootकलिङ्ग
FormMasculine, Genitive, Plural
यःwho
यः:
Karta
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine, Nominative, Singular
कन्याम्a maiden/daughter
कन्याम्:
Karma
TypeNoun
Rootकन्या
FormFeminine, Accusative, Singular
आहरत्carried off/brought away
आहरत्:
TypeVerb
Rootआ-हृ
FormImperfect, 3rd, Singular, Parasmaipada
युधिin battle
युधि:
Adhikarana
TypeNoun
Rootयुध्
FormFeminine, Locative, Singular
अनाधृष्टिःunassailed/irresistible
अनाधृष्टिः:
Karta
TypeAdjective
Rootअनाधृष्टि
FormMasculine, Nominative, Singular
अदीनात्माone whose spirit is not dejected
अदीनात्मा:
Karta
TypeAdjective
Rootअदीनात्मन्
FormMasculine, Nominative, Singular
कःwho?
कः:
Karta
TypePronoun
Rootकिम्
FormMasculine, Nominative, Singular
तम्him
तम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Accusative, Singular
द्रोणात्from Drona / away from Drona
द्रोणात्:
Apadana
TypeNoun
Rootद्रोण
FormMasculine, Ablative, Singular
अवारयत्prevented/checked/held back
अवारयत्:
TypeVerb
Rootअव-वारय्
FormImperfect, 3rd, Singular, Parasmaipada

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
V
Vārthakṣemi
V
Vṛddhakṣema
D
Droṇa
K
Kaliṅga
K
Kaliṅga king
K
Kaliṅga princess (kanyā)