Shloka 17
भूमिदान-प्रसङ्गः । काश्यपी-पृथिवी तथा उतथ्य-वरुण-संवादः
Land-gift episode; Pṛthivī Kāśyapī; Utathya–Varuṇa dispute
एक ओर रत्नोंसे भरी हुई सम्पूर्ण पृथ्वी प्राप्त होती हो और दूसरी ओर यह सर्वोत्तम ज्ञान मिल रहा हो तो उस पृथ्वीको छोड़कर इस सर्वोत्तम ज्ञानको ही श्रवण एवं ग्रहण करना चाहिये। धर्मज्ञ पुरुष ऐसा ही माने ।।
ekataḥ ratnaiḥ pūrṇā samastā pṛthivī prāpyeta, aparataḥ ca idaṃ śreṣṭhaṃ jñānaṃ labhyeta; tadā tāṃ pṛthivīṃ parityajya idaṃ śreṣṭhaṃ jñānam eva śrotavyaṃ grāhyaṃ ca. dharmajñaḥ puruṣaḥ evam eva manyeta. na aśraddadhānāya, na nāstikāya, na naṣṭa-dharmāya, na nirghṛṇāya; na hetu-duṣṭāya, guru-dviṣe vā, na anātma-bhūtāya—nivedyam etat.
Bhīṣma berkata: “Jika di satu pihak seseorang boleh memperoleh seluruh bumi yang penuh permata, dan di pihak lain tersedia pengetahuan tertinggi ini, maka hendaklah bumi itu ditinggalkan, lalu didengar dan diterima pengetahuan yang luhur ini. Demikianlah penilaian orang yang mengetahui dharma. Ajaran ini tidak wajar disampaikan kepada orang yang tiada iman, kepada nāstika (yang menolak kepercayaan), kepada perosak dharma, kepada yang kejam, kepada yang berselindung di sebalik hujah untuk berbuat jahat, kepada pembenci guru, atau kepada yang tenggelam dalam keakuan jasmani; kepada mereka janganlah ia didedahkan.”
भीष्म उवाच