Atma
अमुष्य ब्रह्मभूतत्त्वाद् ब्रह्मणः कुत उद्भवः । मायाक्लृप्तौ बन्धमोक्षौ न स्तः स्वात्मनि वस्तुतः ॥
यथा रज्जौ निष्क्रियायां सर्पाभासविनिर्गमौ । अवृतेः सदसत्त्वाभ्यां वक्तव्ये बन्धमोक्षणे ॥ २६–२७ ॥
यथा । रज्जौ । निष्क्रियायाम् । सर्प-आभास-विनिर्गमौ ।
अ-वृतेः । सत्-असत्त्वाभ्याम् । वक्तव्ये । बन्ध-मोक्षणे ।
(पूर्वार्धः सह: अमुष्य… वस्तुतः)
yathā rajjau niṣkriyāyāṃ sarpābhāsavinirgamau | avṛteḥ sadasattvābhyāṃ vaktavye bandhamokṣaṇe || 26–27 ||
जशी निष्क्रिय रज्जूमध्ये आवरण (अविद्या) असल्यास सर्पाभास दिसतो आणि ते नसल्यास तो निवृत्त होतो असे म्हणतात; तशीच बंधन व मोक्ष हीही आवरणाच्या असणे-नसणे यामुळेच केवळ व्यवहारात सांगितली जातात.
Just as, in an inactive rope, the appearance and withdrawal of a snake-appearance are spoken of because of the presence or absence of covering, so too are bondage and liberation spoken of (only in that manner).