Verse 25

Amritnada

Sanskrit (Devanagari)

अघोषमव्यञ्जनमस्वरं च अकण्ठताल्वोष्ठमनासिकं च । अरेफजातमुभयोष्मवर्जितं यदक्षरं न क्षरते कदाचित् ॥२५॥

Padapatha (Word Split)

अ-घोषम् । अ-व्यञ्जनम् । अ-स्वरम् । च । अ-कण्ठ-तालु-ओष्ठम् । अ-नासिकम् । च । अ-रेफ-जातम् । उभय-उष्म-वर्जितम् । यत् । अक्षरम् । न । क्षरते । कदाचित् ॥

IAST Transliteration

aghoṣam avyañjanam asvaraṃ ca akaṇṭhatālv-oṣṭham anāsikaṃ ca | arephajātaṃ ubhayoṣmavarjitaṃ yad akṣaraṃ na kṣarate kadācit ||25||

Translation

जे अक्षर अघोष, अव्यंजन व अस्वर आहे; कंठ, तालु, ओठ व नासिकेच्या उच्चारांशिवाय आहे; ‘र’ (रेफ) पासून उत्पन्न नाही व उष्म (श, ष, स, ह) यांपासून वर्जित आहे—ते अक्षर कधीही क्षर होत नाही.

Academic Translation

Soundless, without consonant, and without vowel; without throat, palate, or lips, and without nasal (articulation); not produced with ‘ra’ (repha), devoid of both sibilants/aspirates— that syllable which never perishes.

Verse Context

• Akṣara (the Imperishable) beyond speech; nirguṇa Brahman and the limits of nāma-rūpa
• Mahavakya: Conceptual alignment with ‘prajnānam brahma’/‘aham brahmāsmi’ insofar as Brahman is beyond verbalization; not itself a mahāvākya.
• Atharva
• Chandas: Triṣṭubh-like pāda structure in some recensions; often treated as mixed/irregular metrical verse in Yoga-Upaniṣads (not strict Vedic chandas).