Adhyaya 71
Prabhasa KhandaPrabhasa Kshetra MahatmyaAdhyaya 71

Adhyaya 71

या अध्यायात प्रभास-क्षेत्रातील एका पवित्र लिंगाचे माहात्म्य सांगितले आहे. हे लिंग वरुणेश्वराच्या दक्षिणेस, तीन धनुष्यांच्या अंतरावर स्थित असल्याचे वर्णन येते. वरुणाची पत्नी उषा पतीसंबंधी दुःखाने व्याकुळ होऊन महाघोर तप करीत तेथे लिंगाची प्रतिष्ठापना करते; त्यालाच ‘उषेश्वर’ असे नाव प्राप्त झाले आहे। उषेश्वर-लिंग सर्वसिद्धिप्रदायक व सर्वसिद्धींनी पूजित असे म्हटले आहे। भक्तिभावाने पूजन केल्यास पापांचा नाश होतो आणि मोठ्या पापभाराने ग्रस्त व्यक्तीलाही परम गती प्राप्त होते—अशी फलश्रुती दिली आहे। विशेषतः स्त्रियांसाठी हे सौभाग्यफल देणारे तसेच दुःख व दौर्भाग्य नष्ट करणारे मानले आहे।

Shlokas

Verse 1

ततो गच्छेन्महादेवि लिंगं तत्रैव संस्थितम् । दक्षिणे वरुणेशस्य धनुषां त्रितये स्थितम्

त्यानंतर, हे महादेवी, तेथेच स्थित असलेल्या लिंगाकडे जावे; ते वरुणेश्वराच्या दक्षिणेस तीन धनुष्य अंतरावर आहे.

Verse 2

भार्यया वरुणस्यैव उषा नाम्न्या वरानने । कृत्वा तपो महाघोरं भर्तृदुःखपरीतया

हे वरानने, वरुणाची पत्नी उषा नामाची, पतीच्या दुःखाने व्याकुळ होऊन, अत्यंत घोर तपश्चर्या करू लागली.

Verse 3

स्थापितं तु महल्लिंगं सर्वसिद्धिप्रदायकम् । उषेश्वरेति विख्यातं सर्वसिद्धिप्रपूजितम्

तेथे सर्वसिद्धी देणारे महालिंग स्थापित झाले. ते “उषेश्वर” या नावाने विख्यात झाले असून सर्व सिद्धीप्राप्तीसाठी त्याची पूजा केली जाते.

Verse 4

यस्तत्पूजयते भक्त्या लिंगं पापप्रणाशनम् । महापापौघयुक्तोऽपि स गच्छेत्परमां गतिम्

जो भक्तिभावाने त्या पापनाशक लिंगाची पूजा करतो, तो महापापसमूहाने युक्त असला तरी परम गतीला पोहोचतो.

Verse 5

स्त्रीणां सौभाग्यफलदं दुःखदौर्भाग्यना शनम्

हे स्त्रियांना सौभाग्याचे फळ देते आणि दुःख व दुर्भाग्याचा नाश करते.

Verse 71

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्य उषेश्वरमाहात्म्यवर्णनं नामैकसप्ततितमोऽध्यायः

अशा प्रकारे श्रीस्कंद महापुराणाच्या एकाशीति-साहस्री संहितेतील सप्तम प्रभासखण्डातील प्रथम प्रभासक्षेत्र-माहात्म्यात “उषेश्वर-माहात्म्य-वर्णन” नामक एकाहत्तरावा अध्याय समाप्त झाला.