Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 21

अतीता ये विधातारो भविष्यंति च येऽधुना । तावत्तद्वर्त्तते नाम यावदन्योष्टवार्षिकः । संध्यासंध्यांशभेदेन विष्ण्वनंतसनातनाः

atītā ye vidhātāro bhaviṣyaṃti ca ye'dhunā | tāvattadvarttate nāma yāvadanyoṣṭavārṣikaḥ | saṃdhyāsaṃdhyāṃśabhedena viṣṇvanaṃtasanātanāḥ

जे विधाते पूर्वी होऊन गेले, जे आता आहेत आणि जे पुढे होतील—तोपर्यंत तेच दिव्य नाम प्रचलित राहते, जोवर आठ वर्षांचा दुसरा कालचक्र उदयास येत नाही. संध्या व संध्यांशांच्या भेदानुसार तोच प्रभू विष्णु, अनंत व सनातन म्हणून स्तुत्य आहे.

अतीताःpast
अतीताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootअतीत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; 'अतीत' = गत/पूर्व
येwho (those who)
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सम्बन्ध-सर्वनाम
विधातारःcreators/ordainers (Brahmās)
विधातारः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविधातृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; कर्तृवाचक-नाम
भविष्यन्तिwill be
भविष्यन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, बहुवचन
and
:
Sambandha/Connector (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
येwho (those who)
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सम्बन्ध-सर्वनाम
अधुनाnow
अधुना:
Kāla (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootअधुना (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (now/at present)
तावत्so long
तावत्:
Kāla (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootतावत् (अव्यय)
Formपरिमाण/अवधि-वाचक-अव्यय (so long/that much)
तत्that
तत्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम; 'तत्' = तत् (नाम)
वर्ततेcontinues/prevails
वर्तते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवृत्/वर्त् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), आत्मनेपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन
नामname
नाम:
Samānādhikaraṇa (Apposition/समानाधिकरण)
TypeNoun
Rootनामन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
यावत्until/as long as
यावत्:
Kāla (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootयावत् (अव्यय)
Formअवधि-वाचक-अव्यय (until/as long as)
अन्यःanother
अन्यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
अष्टवार्षिकःof eight years (duration)
अष्टवार्षिकः:
Predicate (विधेय)
TypeAdjective
Rootअष्ट + वार्षिक (प्रातिपदिक); समास
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; द्विगु-समासः (अष्ट वर्षाणि यस्य/अष्टवर्षपर्यन्तः)
संध्याtwilight
संध्या:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसंध्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (समासपूर्वपदत्वे)
संध्याtwilight
संध्या:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसंध्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (समासपूर्वपदत्वे)
अंशportion
अंश:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअंश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (समासपूर्वपदत्वे)
भेदेनby (the) distinction
भेदेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootभेद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन; करणार्थे
विष्णुViṣṇu
विष्णु:
Samānādhikaraṇa (Apposition/समानाधिकरण)
TypeNoun
Rootविष्णु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (समासपूर्वपदत्वे)
अनन्तAnanta
अनन्त:
Samānādhikaraṇa (Apposition/समानाधिकरण)
TypeNoun
Rootअनन्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (समासपूर्वपदत्वे)
सनातनाःSanātanas/eternal ones (names)
सनातनाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसनातन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; (समासोत्तरपद)

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Listener: Devī

Scene: A symbolic wheel of time: successive vidhātṛs (cosmic ordainers) pass like figures around a kala-chakra; at the center the Lord shines with three inscriptions—Viṣṇu, Ananta, Sanātana—while dawn and dusk bands (sandhyā) frame the scene.

Ī
Īśvara (Śiva)
V
Viṣṇu
A
Ananta
S
Sanātana
V
Vidhātṛs

FAQs

Divine Names are revealed according to cosmic cycles; remembering them aligns the devotee with eternal dharma beyond changing ages.

Prabhāsa Kṣetra (Prabhāsatīrtha region), within the Prabhāsa Khaṇḍa’s Prabhāsakṣetra Māhātmya.

No explicit rite is prescribed here; the emphasis is on understanding and reciting the appropriate divine Names according to cosmic divisions.