Adhyaya 46

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि तस्यैवोत्तरतः स्थितम् । लिंगं महाप्रभावं तु बुधेश्वरमिति श्रुतम्

ईश्वर म्हणाले—हे महादेवी! त्यानंतर त्याच्याच उत्तरेस स्थित लिंगाकडे जावे। ते महाप्रभावी लिंग ‘बुधेश्वर’ म्हणून प्रसिद्ध आहे।

Verse 2

धनुषां द्वितये चैव नातिदूरे व्यवस्थितम् । सर्वपाप हरं लिंगं दर्शनादेव भामिनि

दोन धनुष्य-प्रमाण अंतरावर, फार दूर नाही, ते लिंग स्थित आहे। हे भामिनी! केवळ दर्शनानेच ते सर्व पापांचा नाश करते।

Verse 3

बुधेन चैव देवेशि तत्र तप्तं महातपः । स्थापितं विमलं लिंगं समाराध्य सदाशिवम्

हे देवेशी! तेथे बुधाने महान तप केले; आणि सदाशिवाची विधिवत् आराधना करून त्याने निर्मळ लिंगाची स्थापना केली।

Verse 4

वर्षायुतानि चत्वारि संपूज्य तु विधानतः । अनन्यचेताः शांतात्मा प्रत्यक्षीकृतवान्भवम्

विधानानुसार चार वर्षायुत (चाळीस हजार वर्षे) पूजन करून, एकाग्रचित्त व शांतात्मा होऊन, त्याने भव (शिव) यांना प्रत्यक्ष केले।

Verse 5

ततस्तुष्टमना देवो ग्रहत्वं तस्य तद्ददौ । तं संपूज्य विधानेन सोमपुत्रप्रतिष्ठितम् । सौम्याष्टम्यां विशेषेण राजसूयफलं लभेत्

त्यानंतर देव प्रसन्नचित्त होऊन त्याला ग्रहत्व प्रदान करतो. चंद्रपुत्र बुधाने प्रतिष्ठित केलेल्या त्या (बुधेश्वर) लिंगाची विधिपूर्वक पूजा केल्यास—विशेषतः सौम्याष्टमीला—राजसूय यज्ञाचे फळ प्राप्त होते.

Verse 6

न दौर्भाग्यं कुले तस्य न चैवेष्टवियोजनम् । शत्रुतो न भयं तस्य भवेत्तस्यप्रसादतः

त्याच्या कृपेने त्याच्या कुळात दुर्दैव राहत नाही आणि प्रियजनांचा वियोग होत नाही. शत्रूंपासूनही भय होत नाही—हा त्या प्रभूचा प्रसाद आहे.

Verse 7

इति संक्षेपतः प्रोक्तं माहात्म्यं बुधदैवतम् । श्रुत्वाऽभिनंद्य प्रयतः प्राप्नोति परमं पदम्

अशा रीतीने संक्षेपाने बुधदैवताचे माहात्म्य सांगितले. जो हे ऐकून श्रद्धेने अनुमोदन करतो व संयमी राहतो, तो परम पद प्राप्त करतो.

Verse 46

इति श्रीस्कान्दे महापु राण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये बुधेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनामषट्चत्वारिंशोऽध्यायः

अशा प्रकारे श्रीस्कंद महापुराणातील एकाशी-सहस्री संहितेच्या सप्तम प्रभासखंडातील प्रथम प्रभासक्षेत्र-माहात्म्यात ‘बुधेश्वर-माहात्म्य-वर्णन’ नावाचा छेचाळीसावा अध्याय समाप्त झाला.