Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 2

मकरादिनिधानैस्तु अष्टाभिः परिभूषितः । पञ्चम्यां पूजयेद्भक्त्या गन्धपुष्पानुलेपनैः । निधानप्राप्तिरतुला निर्विघ्ना तस्य जायते

makarādinidhānaistu aṣṭābhiḥ paribhūṣitaḥ | pañcamyāṃ pūjayedbhaktyā gandhapuṣpānulepanaiḥ | nidhānaprāptiratulā nirvighnā tasya jāyate

मकर आदि आठ निधींनी अलंकृत (कुबेर) याची पंचमीला भक्तिभावाने पूजा करावी—गंध, पुष्प व अनुलेपन अर्पून. त्याला अतुल निधीप्राप्ती निर्विघ्न होते।

makarādi-nidhānaiḥwith the treasures beginning with (the) Makara
makarādi-nidhānaiḥ:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootmakara (प्रातिपदिक) + ādi (प्रातिपदिक) + nidhāna (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन; समासः—तत्पुरुषः (makarādi = मकर-आदि, तेन सह निधानानि)
tuindeed/and
tu:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle/emphasis)
aṣṭābhiḥby eight
aṣṭābhiḥ:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootaṣṭan (प्रातिपदिक)
Formसर्वलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन; संख्याविशेषण (numeral adjective)
paribhūṣitaḥadorned/embellished
paribhūṣitaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootpari-√bhūṣ (धातु) + kta (कृत् प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन
pañcamyāmon the fifth (lunar day)
pañcamyām:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootpañcamī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन; (तिथिवाचक)
pūjayetshould worship
pūjayet:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√pūj (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
bhaktyāwith devotion
bhaktyā:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootbhakti (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन
gandha-puṣpa-anulepanaiḥwith perfumes, flowers, and unguents
gandha-puṣpa-anulepanaiḥ:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootgandha (प्रातिपदिक) + puṣpa (प्रातिपदिक) + anulepana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन; समासः—द्वन्द्वः (गन्धाः च पुष्पाणि च अनुलेपनानि च)
nidhāna-prāptiḥattainment of treasure
nidhāna-prāptiḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootnidhāna (प्रातिपदिक) + prāpti (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुषः (निधानस्य प्राप्तिः)
atulāincomparable
atulā:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootatulā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन; विशेषण
nirvighnāfree from obstacles
nirvighnā:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootnirvighna (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन; विशेषण
tasyaof him/for him
tasya:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन; सर्वनाम
jāyatearises/comes to be
jāyate:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√jan (धातु)
Formलट् (present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन

Īśvara (Śiva) (contextual continuation)

Tirtha: Kubera-sthāna (Prabhāsa)

Type: kshetra

Listener: Devī/Pārvatī

Scene: Kubera, adorned with eight treasures beginning with Makara, is worshipped on Pañcamī with perfumes, flowers, and unguents; devotees offer garlands and sandal paste as treasure vessels gleam.

K
Kubera
A
Aṣṭa-nidhi (eight treasures)
M
Makara-nidhi
P
Pañcamī
P
Prabhāsakṣetra

FAQs

Prosperity is portrayed as a consequence of devotional discipline and right offering, not mere acquisition—wealth is made ‘nirvighna’ through dharma.

Kubera’s sacred station (Vaiśravaṇa-sthāna) within Prabhāsakṣetra, associated with the aṣṭa-nidhis.

Worship Kubera on Pañcamī with fragrances, flowers, and anointments; the stated fruit is unobstructed attainment of treasure.