Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 15

Devanagari script

आभ्यामर्थाय सोमं त्वं ग्रहीष्यसि यदि स्वयम् । वज्रं ते प्रहरिष्यामि घोररूपमनुत्तमम्

Transliteration

ābhyāmarthāya somaṃ tvaṃ grahīṣyasi yadi svayam | vajraṃ te prahariṣyāmi ghorarūpamanuttamam

Translation

जर तू स्वतः त्या दोघांसाठी सोम-भाग घेणार असशील, तर मी तुझ्यावर माझा वज्र प्रहार करीन—भयंकर रूपाचा, अनुपम.

Word by Word

• आभ्याम्: by these two (by both)
• आभ्याम्: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: idam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः (करण), द्विवचनम्; Demonstrative pronoun, Instrumental case, Dual

• अर्थाय: for the purpose
• अर्थाय: Sampradana (Recipient/Purpose/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: artha (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, चतुर्थी-विभक्तिः (सम्प्रदान), एकवचनम्; Dative case, Singular

• सोमम्: Soma
• सोमम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: soma (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (कर्म), एकवचनम्; Accusative, Singular

• त्वम्: you
• त्वम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: yuzmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; 2nd person pronoun, Nominative, Singular

• गृहीष्यसि: you will take/seize
• गृहीष्यसि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √grah (ग्रह् धातु)
• Form: लृट्-लकारः (भविष्यत्कालः), मध्यमपुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्; Future, 2nd person, Singular

• यदि: if
• यदि: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: yadi (अव्यय)
• Form: सम्बन्ध-अव्ययम्; Conditional particle/conjunction

• स्वयम्: yourself
• स्वयम्: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: svayam (अव्यय)
• Form: स्वार्थक-अव्ययम्; Adverb

• वज्रम्: the thunderbolt
• वज्रम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: vajra (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (कर्म), एकवचनम्; Accusative, Singular

• ते: of you/your
• ते: Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: yuzmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-विभक्तिः (सम्बन्ध), एकवचनम्; Genitive, Singular (enclitic)

• प्रहरिष्यामि: I will strike/hurl
• प्रहरिष्यामि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: pra-√hṛ (हृ धातु, प्रहरति)
• Form: लृट्-लकारः (भविष्यत्कालः), उत्तमपुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्; Future, 1st person, Singular

• घोररूपम्: of terrible form
• घोररूपम्: Karma (Object-Qualifier/कर्मविशेषण)
• Type: Adjective
• Root: ghora (प्रातिपदिक) + rūpa (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; Adjective agreeing with 'वज्रम्' (Acc. sg. neut.)

• अनुत्तमम्: unsurpassed, supreme
• अनुत्तमम्: Karma (Object-Qualifier/कर्मविशेषण)
• Type: Adjective
• Root: anuttama (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; Superlative adjective agreeing with 'वज्रम्'

Speaker

Indra (quoted within Īśvara’s narration)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Purāṇic audience/interlocutor(s)

Visual Art Cues

Scene: Indra issues a stark ultimatum, vajra lifted; the soma cup glints; Cavana stands unshaken; the Aśvins appear anxious yet dignified.

Characters & Entities

• Indra
• Aśvins
• Soma
• Vajra

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Power without dharma becomes intimidation; true righteousness protects sacred rites without arrogance.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa-kṣetra, framed as a sacred landscape where even gods and sages confront dharma.

What ritualistic prescription is mentioned?

The allocation of Soma to the Aśvins is central, implying the importance of correct yajña procedure.