Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि च्छायालिंगमिति स्मृतम् । उत्तरे न्यंकुमत्याश्च बह्वाश्चर्यं महत्फलम्

īśvara uvāca | tato gacchenmahādevi cchāyāliṃgamiti smṛtam | uttare nyaṃkumatyāśca bahvāścaryaṃ mahatphalam

ईश्वर म्हणाले—त्यानंतर, हे महादेवी, ‘छायालिंग’ म्हणून प्रसिद्ध असलेल्या स्थानी जावे. ते न्यंकुमतीच्या उत्तरेस आहे—अतिशय अद्भुत—आणि महान पुण्यफल देणारे आहे।

ईश्वरःĪśvara
ईश्वरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
ततःthen
ततः:
Kriya-visheshaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम/कालवाचक क्रियाविशेषण
गच्छेत्should go
गच्छेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
महादेविO Mahādevī
महादेवि:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहादेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; समासः—महान् + देवी (कर्मधारय)
च्छायालिङ्गम्the Chāyā-liṅga
च्छायालिङ्गम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootछाया + लिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः—छायायाः लिङ्गम् (षष्ठी-तत्पुरुष)
इतिthus, as
इति:
Sambandha (Quotative marker)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; नामनिर्देश/उद्धरणसूचक
स्मृतम्is called/remembered (as)
स्मृतम्:
Kriya (Predicative/विधेय)
TypeAdjective
Rootस्मृ (धातु) + क्त (प्रत्यय)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विधेय-विशेषणम् (च्छायालिङ्गम्)
उत्तरेto the north/in the northern (side)
उत्तरे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootउत्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (देश/भागे—अध्याहृत)
न्यंकुमत्याःof Nyankumatī (river/place)
न्यंकुमत्याः:
Sambandha (Genitive relation/षष्ठी)
TypeNoun
Rootन्यंकुमती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन
and
:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक (conjunction)
बहुmuch, great
बहु:
Karta/Karma-qualifier (as adjective)
TypeAdjective
Rootबहु (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (आश्चर्यम्)
आश्चर्यम्a wonder, marvel
आश्चर्यम्:
Karta (Predicative subject/विधेय)
TypeNoun
Rootआश्चर्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विधेय/फलवाचक
महत्फलम्great fruit/result
महत्फलम्:
Karta (Predicative/विधेय)
TypeNoun
Rootमहत् + फल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; समासः—महत् फलम् (कर्मधारय)

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Chāyāliṅga

Type: kshetra

Listener: Mahādevī (Pārvatī)

Scene: Śiva (Īśvara) instructs Devī on a pilgrimage map: a luminous liṅga that appears like a ‘shadow’ (chāyā) stands to the north, with a subtle play of light and shade suggesting its name; nearby a river/stream or landmark named Nyaṅkumatī anchors the direction.

Ī
Īśvara (Śiva)
M
Mahādevī
C
Chāyāliṅga
N
Nyaṅkumatī

FAQs

Sacred places are presented as living theology: approaching a Śaiva shrine with reverence is itself a source of ‘great fruit’.

Chāyāliṅga, situated north of Nyaṅkumatī in Prabhāsakṣetra.

A yātrā directive to go and visit (darśana) the Chāyāliṅga; detailed rites are implied by the māhātmya context.