Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 46

Devanagari script

तस्मिन्देशे तदा प्राप्तः परिव्राजः शुनोमुखः । तेनैव सहितास्तत्र स्नाताः सर्वे महर्षयः

Transliteration

tasmindeśe tadā prāptaḥ parivrājaḥ śunomukhaḥ | tenaiva sahitāstatra snātāḥ sarve maharṣayaḥ

Translation

त्याच देशी तेव्हा शुनोमुख नावाचा परिव्राजक आला; आणि त्याच्यासह सर्व महर्षींनी तेथे स्नान केले।

Word by Word

• तस्मिन्: in that
• तस्मिन्: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन (Singular)

• देशे: place
• देशे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: देश (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन (Singular)

• तदा: then
• तदा: Sambandha (Temporal/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तदा (अव्यय)
• Form: कालवाचक अव्यय (adverb of time)

• प्राप्तः: arrived
• प्राप्तः: Karta (Predicate of subject/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: प्र + आप् (धातु) + क्त (भूतकृदन्त)
• Form: कर्तरि क्त-प्रत्यय (Past active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• परिव्राजः: a wandering mendicant
• परिव्राजः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: परिव्राज (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन (Singular)

• शुनोमुखः: dog-faced
• शुनोमुखः: Karta (Qualifier/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शुनः + मुख (प्रातिपदिके)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; विशेषण (परिव्राजस्य)

• तेन: with him
• तेन: Saha (Association/सह)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन (Singular)

• एव: indeed
• एव: Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अवधारणार्थक अव्यय (emphatic particle)

• सहिताः: accompanied (together)
• सहिताः: Karta (Qualifier/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सह (उपसर्गार्थ) + इ (धातु/प्रातिपदिक-आधारित) + क्त (भूतकृदन्त)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (Past participial adjective: 'accompanied'), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; सर्वे महर्षयः इत्यस्य विशेषण

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक अव्यय (adverb of place)

• स्नाताः: bathed
• स्नाताः: Karta (Predicate of subject/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: स्ना (धातु) + क्त (भूतकृदन्त)
• Form: कर्तरि क्त-प्रत्यय (Past active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• सर्वे: all
• सर्वे: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• महर्षयः: great sages
• महर्षयः: Karta (Apposition/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: महर्षि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

Speaker

Narrator (within Prabhāsa-kṣetra-māhātmya frame)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A sunlit sacred landscape of Prabhāsa: a calm waterbody near the kṣetra; Śunomukha the parivrājaka arrives with staff and waterpot; a circle of mahārṣis prepares to bathe, their matted hair and deer-skins contrasting with the serene shore.

Characters & Entities

• Śunomukha
• Maharṣis
• Snāna

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Holy company and tīrtha-bathing together reinforce dharmic intention and collective purity.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

A bathing-place in the Prabhāsa region (within Prabhāsa-kṣetra māhātmya), centered on a great lake.

What ritualistic prescription is mentioned?

Snāna (ritual bathing) at the tīrtha is performed by the sages along with Śunomukha.