Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 15
Devanagari script
सुसमे भूतले शुद्धे न्यस्य कुम्भं सुशोभितम् । चूतपल्लवविन्यस्ते चंदनेन सुचित्रिते
Transliteration
susame bhūtale śuddhe nyasya kumbhaṃ suśobhitam | cūtapallavavinyaste caṃdanena sucitrite
Translation
स्वच्छ व समतल भूमीवर सुशोभित कलश ठेवावा. त्यावर आंब्याची पानं मांडून चंदनाने सुंदर नक्षी करावी.
Word by Word
सु-समेon a very level (spot)
सु-समे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootसु (उपसर्ग/अव्यय) + सम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; विशेषणम् (भूतले इत्यस्य) — ‘very even’
भूतलेon the ground
भूतले:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootभूतल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; अधिकरणम्
शुद्धेclean; purified
शुद्धे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootशुद्ध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; विशेषणम् (भूतले इत्यस्य)
न्यस्यhaving placed
न्यस्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootनि + √अस्/√स्यन्द्? (धातु) → √अस् (to place) as ‘न्यस्’ (causative/denom)
Formल्यप्/क्त्वा-समकक्ष अव्ययकृदन्तम् (gerund) from √अस्/न्यस् ‘to place’ with उपसर्ग नि-; अर्थः ‘स्थापयित्वा’
कुम्भम्a pot; pitcher
कुम्भम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकुम्भ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; कर्म
सु-शोभितम्well-decorated
सु-शोभितम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootसु (अव्यय) + शोभित (कृदन्त-प्रातिपदिक; √शुभ्/√शोभ्)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषणम् (कुम्भम् इत्यस्य); क्त-प्रत्ययान्त (past participle) — ‘well-adorned’
चूत-पल्लव-विन्यस्ते(in a place) arranged with mango leaves
चूत-पल्लव-विन्यस्ते:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootचूत (प्रातिपदिक) + पल्लव (प्रातिपदिक) + विन्यस्त (कृदन्त-प्रातिपदिक; वि + नि + √अस्/√स्था ‘to arrange/place’)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; विशेषणम् (भूतले/स्थाने इत्यस्य); तत्पुरुषः — ‘चूतपल्लवैः विन्यस्ते’ (arranged with mango-leaves)
चन्दनेनwith sandalwood
चन्दनेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootचन्दन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; करणम्
सु-चित्रितेwell-ornamented
सु-चित्रिते:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootसु (अव्यय) + चित्रित (कृदन्त-प्रातिपदिक; √चित्र्/√चित्रय्)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; विशेषणम् (भूतले/स्थाने इत्यस्य); क्त-प्रत्ययान्त — ‘well-decorated/painted’
Speaker
Sūta (deduced)
Characters & Entities
K
KalaśaC
cūta-pallava (mango leaves)P
Prabhāsa-kṣetra (context)S
Somnātha (context)FAQs
External order and cleanliness in ritual setup support inner focus and devotion in tīrtha worship.
Prabhāsa-kṣetra (Somnātha region), where the worship procedure is being described.
Placing a decorated kalaśa on purified level ground, with mango leaves and sandalwood decoration.