Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 6

तस्यां सांनिध्यमेवास्तु तव देव जगत्पते । सांनिध्यं कुरुत चात्र यमुना दुहिता तव । त्वत्सुतस्तु महातेजा धर्मराजो महाबलः

tasyāṃ sāṃnidhyamevāstu tava deva jagatpate | sāṃnidhyaṃ kuruta cātra yamunā duhitā tava | tvatsutastu mahātejā dharmarājo mahābalaḥ

हे देव जगत्पते, त्या प्रतिमेत तुमचे सान्निध्यच नित्य राहो. आणि येथे तुमची कन्या यमुनाही सान्निध्य करील; तसेच तुमचा पुत्र—महातेजस्वी, महाबली धर्मराज—ही येथे विराजो।

तस्याम्in that (image/place)
तस्याम्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
सांनिध्यम्presence
सांनिध्यम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसांनिध्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
एवindeed/only
एव:
Emphasis (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक-अव्यय (emphatic particle)
अस्तुlet there be
अस्तु:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलोट् (Imperative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपदम्
तवyour
तव:
Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठीसम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
देवO god
देव:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; संबोधनार्थे
जगत्पतेO Lord of the world
जगत्पते:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootजगत्पति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, संबोधन (8th/Vocative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: जगतः + पतिः
सांनिध्यम्presence
सांनिध्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसांनिध्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
कुरुतdo/make (you all)
कुरुत:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), बहुवचन; परस्मैपदम्
and
:
Connector (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place)
यमुनाYamunā (river-goddess)
यमुना:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयमुना (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
दुहिताdaughter
दुहिता:
Apposition (समानााधिकरण)
TypeNoun
Rootदुहितृ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
तवyour
तव:
Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठीसम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
त्वत्सुतःyour son
त्वत्सुतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootत्वत् + सुत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: त्वत् (युष्मद्-षष्ठी) + सुतः
तुindeed
तु:
Discourse particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविशेषार्थक-अव्यय (particle)
महातेजाःof great splendor
महातेजाः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहातेजस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; कर्मधारय: महत् + तेजस्
धर्मराजःDharmarāja (Yama)
धर्मराजः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootधर्मराज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; तत्पुरुष: धर्मस्य राजा
महाबलःvery strong
महाबलः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहाबल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; कर्मधारय: महत् + बल

Durvāsā

Tirtha: Durvāsā-Āditya with Yamunā–Dharmarāja sānnidhya (Prabhāsa)

Type: kshetra

Scene: Durvāsā requests a triad of presences at the shrine: Sūrya abiding in the image, Yamunā establishing presence, and Dharmarāja (mighty, radiant) also abiding—forming a sacred constellation of light, water, and law.

S
Sūrya
Y
Yamunā
D
Dharmarāja (Yama)
P
Pratimā
P
Prabhāsa-kṣetra

FAQs

A kṣetra becomes supremely meritorious when multiple divine powers are invited to abide for the welfare of pilgrims.

Prabhāsa-kṣetra, centered on the Durvāsā-Āditya installation and attendant divine presences.

The concept of establishing sānnidhya (abiding presence) of deities at a sacred spot is emphasized.