Adhyaya 232

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि कूपं त्रैलोक्यपूजितम् । पश्चिमे तस्य तीर्थस्य पांडवानां महात्मनाम्

ईश्वर म्हणाले—त्यानंतर, हे महादेवी, त्रैलोक्यात पूजिला जाणारा तो कूप गाठावा; त्या तीर्थाच्या पश्चिमेस महात्मा पांडवांचा पवित्र कूप आहे।

Verse 2

यदाऽरण्यमनुप्राप्ताः पांडवाः पृथिवीतले । भ्रममाणा महादेवि प्रभासं क्षेत्रमागताः

जेव्हा पांडव पृथ्वीवर अरण्यात आले आणि भटकत भटकत, हे महादेवी, प्रभासाच्या पवित्र क्षेत्रात पोहोचले।

Verse 3

ततस्ते न्यवसंस्तत्र किंचित्कालं समाहिताः । गत्वा क्षेत्रं महापुण्यं ततः कृष्णाऽब्रवीदिदम्

त्यानंतर ते मन एकाग्र करून तेथे काही काळ राहिले। त्या महापुण्य क्षेत्रात गेल्यावर कृष्णा (द्रौपदी) ने मग हे वचन सांगितले।

Verse 4

ब्राह्मणानां सहस्राणि भुंजते भवतां गृहे । दूरे जलाश्रयश्चैव न तावंतश्च किंकराः

तुमच्या घरी हजारो ब्राह्मण भोजन करतात; पण पाण्याचा आधार दूर आहे आणि सेवकही तितके नाहीत।

Verse 5

तस्माज्जलाश्रयः कार्यं आश्रमस्य समीपतः । यत्र स्नानं करिष्यामि युष्माकं संप्रसादतः

म्हणून आश्रमाच्या जवळ एक जलाशय करावा, ज्याठिकाणी तुमच्या प्रसाद व अनुग्रहाने मी स्नान करीन।

Verse 6

ततस्तु पांडवाः सर्वे सहितास्ते वरानने । अखनंस्तत्र ते कूपं द्रौपदीवाक्यप्रेरिताः

त्यानंतर, हे वरानने, द्रौपदीच्या वचनांनी प्रेरित होऊन सर्व पांडवांनी एकत्र येऊन तेथे एक कूप खणला।

Verse 7

अथाजगाम तत्रैव भगवान्देवकीसुतः । श्रुत्वा समागतान्पार्थान्द्वारावत्याः सबांधवः

मग तेथेच भगवान देवकीसुत आले; पार्थ आले आहेत असे ऐकून ते द्वारावतीहून बंधुजनांसह तेथे आले।

Verse 8

प्रद्युम्नेन च सांबेन गदेन निषधेन च । युयुधानेन रामेण चारुदेष्णेन धीमता

प्रद्युम्न व सांब यांच्यासह, गद व निषध यांच्यासह, युयुधान, राम आणि धीमान चारुदेष्ण यांच्यासह।

Verse 9

अन्यैः परिवृतः शूरैर्यादवैर्युद्ध दुर्मदैः । ते समेत्य यथान्यायं समस्ता यदुपुंगवाः

इतर युद्धोन्मत्त शूर यदवांनी वेढलेले, ते सर्व यदुकुलश्रेष्ठ यथान्याय एकत्र येऊन भेटले।

Verse 10

ततः कथावसाने च कस्मिंश्चित्कारणांतरे । वासुदेवः पांडुसुतमिदं वचनमब्रवीत्

त्यानंतर कथासमाप्ती झाल्यावर, एका विशेष कारणाने आलेल्या प्रसंगी, वासुदेवाने पांडुपुत्रास हे वचन सांगितले।

Verse 11

युधिष्ठिर महाबाहो किं ते कामकरोम्यहम् । राज्यं धान्यं धनं चापि अथवा रिपुनाशनम्

हे महाबाहु युधिष्ठिरा! मी तुझ्यासाठी काय करू? राज्य, धान्य, धन—किंवा शत्रुनाश?

Verse 12

युधिष्ठिर उवाच । शक्तस्त्वं यादवश्रेष्ठ सर्वकर्मस्वसंशयः । प्रतिज्ञातं त्वया पूर्वं वर्षैर्द्वादशभिः प्रियम्

युधिष्ठिर म्हणाला: हे यादवश्रेष्ठ! तू निःसंशय सर्व कार्यांत समर्थ आहेस. पूर्वी तू बारा वर्षांनंतर प्रिय देण्याची प्रतिज्ञा केली होतीस।

Verse 13

तन्नास्ति त्रिषु लोकेषु यन्न सिद्ध्यति भूतले । त्वयि तुष्टे जगन्नाथ सर्वदेवनमस्कृते

हे जगन्नाथ, सर्वदेववंद्य! तू प्रसन्न झालास की त्रिलोकीत असे काही नाही, जे पृथ्वीवर सिद्ध होत नाही।

Verse 14

अवश्यं यदि तुष्टोऽसि मम सर्वजगत्पते । अत्र सांनिध्यमागच्छ कूपे नित्यं जनार्दन

हे सर्वजगत्पते! जर तू खरोखर प्रसन्न असशील, तर हे जनार्दना, या कूपात नित्य तुझे सान्निध्य येऊ दे।

Verse 15

अत्रागत्य नरो यस्तु भक्त्या स्नानं समाचरेत् । स यातु वैष्णवं स्थानं प्रसादात्तव केशव

जो नर येथे येऊन भक्तिभावाने स्नान करतो, तो हे केशवा! तुझ्या कृपेने वैष्णव धामास जावो।

Verse 16

ईश्वर उवाच । एवं भविष्यतीत्युक्त्वा तदाऽमन्त्र्य युधिष्ठिरम् । प्रययौ द्वारकां कृष्णः सर्वलोकनमस्कृतः

ईश्वर म्हणाला—“असेच होईल।” असे बोलून तेव्हा युधिष्ठिरास निरोप देऊन, सर्वलोकवंद्य श्रीकृष्ण द्वारकेस प्रयाण केले।

Verse 17

तस्मिञ्छ्राद्धं नरः कृत्वा वाजिमेधफलं लभेत् । प्रसादाद्देवदेवस्य विष्णोरमिततेजसः

तेथे श्राद्ध केल्यास मनुष्य अश्वमेध यज्ञाचे फळ प्राप्त करतो—देवदेव, अमिततेजस्वी विष्णूच्या कृपेने।

Verse 18

तदर्धं तर्पणेनैव स्नानात्पादमवाप्नुयात् । तस्मात्सर्वप्रयत्नेन तत्र श्राद्धं समाचरेत्

केवळ तर्पणाने त्या पुण्याचे अर्धे, आणि स्नानाने चतुर्थांश मिळते; म्हणून सर्व प्रयत्नांनी तेथे श्राद्ध करावे।

Verse 19

ज्येष्ठस्य पौर्णमास्यां यः स्नानं श्राद्धं करिष्यति । सावित्रीं चैव संपूज्य स यास्यति परमं पदम्

जो ज्येष्ठ पौर्णिमेस स्नान व श्राद्ध करील आणि सावित्रीचीही विधिपूर्वक पूजा करील, तो परम पदास प्राप्त होईल।

Verse 20

गोदानं तत्र देयं तु सम्यग्यात्राफलेप्सुभिः

ज्यांना तीर्थयात्रेचे पूर्ण फळ हवे आहे त्यांनी तेथे निश्चयाने गोदान करावे।