Home›Skanda Purana›Prabhasa Khanda›Prabhasa Kshetra Mahatmya›Adhyaya 223›Shloka 1
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 1

Devanagari script

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि लिंगं त्रैलोक्यपूजितम् । गात्रोत्सर्गमिति ख्यातं तस्य दक्षिणतः स्थितम्

Transliteration

īśvara uvāca | tato gacchenmahādevi liṃgaṃ trailokyapūjitam | gātrotsargamiti khyātaṃ tasya dakṣiṇataḥ sthitam

Translation

ईश्वर म्हणाले—हे महादेवी, त्यानंतर त्रैलोक्यपूजित ‘गात्रोत्सर्ग’ नावाने प्रसिद्ध अशा लिंगाकडे जावे; ते त्या स्थानाच्या दक्षिणेस स्थित आहे।

Word by Word
ईश्वरःĪśvara
ईश्वरः:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन, परस्मैपद
ततःthen
ततः:
Kriya-viseshana (Adverbial modifier)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय; तद् + तस्)
Formअव्यय (क्रमवाचक/temporal adverb)
गच्छेत्should go
गच्छेत्:
Kriya (Injunctive instruction)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन, परस्मैपद
महादेविO great goddess
महादेवि:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootमहादेवी (प्रातिपदिक: महा + देवी)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन विभक्ति (Vocative), एकवचन
लिङ्गम्the liṅga
लिङ्गम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootलिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
त्रैलोक्यपूजितम्worshipped by the three worlds
त्रैलोक्यपूजितम्:
Visheshana (Qualifier of लिङ्गम्)
TypeAdjective
Rootत्रैलोक्य-पूजित (प्रातिपदिक; पूजित = पूज् (धातु)+क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle)
गात्रोत्सर्गम्(called) ‘Gātrotsarga’
गात्रोत्सर्गम्:
Karma (Appositive object)
TypeNoun
Rootगात्र-उत्सर्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (नामरूपेण)
इतिthus
इति:
Sambandha (Naming marker)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय (उक्तिसूचक/quotative particle)
ख्यातम्known (as)
ख्यातम्:
Kriya (Predicative)
TypeVerb
Rootख्या (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन (context: predicate adjective)
तस्यof it/of that
तस्य:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन
दक्षिणतःto the south/right of
दक्षिणतः:
Adhikarana (Spatial relation)
TypeIndeclinable
Rootदक्षिणतः (अव्यय; दक्षिण + तस्)
Formअव्यय (दिशावाचक/ablatival adverb: ‘to the south/right side’)
स्थितम्situated
स्थितम्:
Kriya (Predicative)
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; विशेषणरूपेण
Speaker

Īśvara (Śiva)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Gātrotsarga (Liṅga/Tīrtha)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Mahādevī (Pārvatī)

Visual Art Cues

Scene: Śiva (Īśvara) instructs Devī on the next pilgrimage step: a revered liṅga named Gātrotsarga, placed to the south, glowing with tri-loka veneration amid coastal Prabhāsa sanctity.

Characters & Entities
Ī
Īśvara (Śiva)
M
Mahādevī (Pārvatī)
G
Gātrotsarga (Liṅga/Tīrtha)
P
Prabhāsa-kṣetra

FAQs

The Māhātmya frames pilgrimage as a guided sacred itinerary, where moving from shrine to shrine is itself a devotional discipline.

The Gātrotsarga Liṅga/Tīrtha in Prabhāsa-kṣetra.

A directional injunction to proceed to the shrine; detailed rites are not specified in this verse.

←Previous Verse
Next Verse→