Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 79

भविष्याणां च कल्पानां श्रूयते यत्र विस्तरः । तद्ब्रह्माण्डं पुराणं तु ब्रह्मणा समुदाहृतम्

bhaviṣyāṇāṃ ca kalpānāṃ śrūyate yatra vistaraḥ | tadbrahmāṇḍaṃ purāṇaṃ tu brahmaṇā samudāhṛtam

ज्यात भविष्यकालीन कल्पांचा विस्तार ऐकू येतो, तेच ब्रह्माण्डपुराण; ते ब्रह्मदेवांनीच उच्चारले आहे.

भविष्याणाम्of future
भविष्याणाम्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootभविष्यत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), बहुवचन (Plural); विशेषण (adjective) ‘कल्पानाम्’
and
:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय, समुच्चयबोधक-निपात (conjunction)
कल्पानाम्of aeons/cycles
कल्पानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootकल्प (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), बहुवचन (Plural)
श्रूयतेis heard/is known
श्रूयते:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√श्रु (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), आत्मनेपद; कर्मणि-प्रयोग (passive: ‘is heard/known’)
यत्रwhere
यत्र:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootयत्र (अव्यय)
Formअव्यय, देशवाचक-सम्बन्धबोधक (relative adverb: where)
विस्तरःdetail/expansion
विस्तरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootविस्तर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
तत्-ब्रह्माण्डम्that Brahmāṇḍa (Purāṇa)
तत्-ब्रह्माण्डम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + ब्रह्माण्ड (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
पुराणम्the Purāṇa
पुराणम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपुराण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular); अप्पोजिशन (in apposition)
तुindeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय, अवधारणार्थक-निपात (particle: indeed)
ब्रह्मणाby Brahmā
ब्रह्मणा:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन (Singular)
समुदाहृतम्was proclaimed/uttered
समुदाहृतम्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootसम्-उद्-आ√हृ (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (Past Passive Participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मणि-प्रयोग (passive)

Sūta (deduced)

Scene: A cosmic tableau: Brahmā proclaiming a Purāṇa while sages listen; behind them, symbolic wheels of time (kalpas), cosmic egg (brahmāṇḍa), and layered worlds suggest future cycles.

B
Brahmā
K
kalpa
B
Brahmāṇḍa Purāṇa

FAQs

Purāṇas are differentiated by their doctrinal scope; cosmological teaching about kalpas is treated as a sacred, authoritative inheritance.

The setting is Prabhāsa-kṣetra Māhātmya, but this verse is primarily a definitional marker for the Brahmāṇḍa Purāṇa.

None; it defines the Brahmāṇḍa Purāṇa by its content and speaker.