Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 17

नागा ऊचुः । मातृशापेन संतप्ता वयं देवि निराश्रयाः । नागराजसमादेशाच्छरणं त्वां समागताः

nāgā ūcuḥ | mātṛśāpena saṃtaptā vayaṃ devi nirāśrayāḥ | nāgarājasamādeśāccharaṇaṃ tvāṃ samāgatāḥ

नाग म्हणाले—हे देवी! मातृशापाने दग्ध होऊन आम्ही निराश्रय झालो आहोत. नागराजाच्या आज्ञेने आम्ही तुमच्या शरणी आलो आहोत.

nāgāḥthe Nāgas (serpents)
nāgāḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootnāga (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
ūcuḥsaid
ūcuḥ:
Kriyā (Main verb)
TypeVerb
Root√vac (वच्)
Formलिट्-लकार, प्रथम-पुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
mātṛśāpenaby the mother’s curse
mātṛśāpena:
Karana (Instrument/Cause)
TypeNoun
Rootmātṛ-śāpa (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (mātuḥ śāpaḥ)
saṃtaptāḥafflicted, tormented
saṃtaptāḥ:
Karta-samānādhikaraṇa (Predicate adjective)
TypeAdjective
Rootsaṃ- + tapta (कृदन्त; √tap (तप्))
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; भूतकृदन्त, विशेषण (nāgāḥ)
vayamwe
vayam:
Karta (Subject apposition)
TypeNoun
Rootasmad (अस्मद्-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सर्वनाम
deviO Goddess
devi:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootdevī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
nirāśrayāḥwithout refuge, helpless
nirāśrayāḥ:
Karta-samānādhikaraṇa (Predicate adjective)
TypeAdjective
Rootnir-āśraya (प्रातिपदिक; नञ्/उपसर्ग-निर्मित)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (vayam/nāgāḥ)
nāgarāja-samādeśātfrom/according to the command of the Nāga-king
nāgarāja-samādeśāt:
Apadana (Source/Reason)
TypeNoun
Rootnāga-rāja + sam-ādeśa (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (nāgarājasya samādeśaḥ)
śaraṇamrefuge
śaraṇam:
Karma (Object of motion)
TypeNoun
Rootśaraṇa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘शरणं गम्’ इत्यर्थे
tvāmyou
tvām:
Karma (Object)
TypeNoun
Rootyusmad (युष्मद्-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
samāgatāḥhave come, have approached
samāgatāḥ:
Kriyā (Predicative action)
TypeVerb
Rootsam-āgata (कृदन्त; √gam (गम्))
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; भूतकृदन्त (past participle) — ‘आगताः स्मः’ इत्यर्थे (finite sense)

Nāgas

Listener: Ṛṣis/śrotṛ-gaṇa (frame implied)

Scene: A group of Nāgas, half-serpent half-human, approach a radiant Devī at the mouth of a mountain cavern, hands folded, faces anxious; the cavern suggests hidden sanctuary.

N
Nāga
D
Devī
N
Nāgarāja

FAQs

When afflicted by karmic consequences (śāpa), surrender (śaraṇāgati) to the divine becomes the sure refuge.

The Arbuda-region sacred narrative that later anchors Nāgahrada-tīrtha’s sanctity.

None explicitly; the act emphasized is śaraṇāgati—seeking the deity’s protection.