Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 4
Devanagari script
भार्या तस्याभवत्साध्वी प्राणेभ्योपि गरीयसी । दमयंतीति विख्याता विदर्भाधिपतेः सुता
Transliteration
bhāryā tasyābhavatsādhvī prāṇebhyopi garīyasī | damayaṃtīti vikhyātā vidarbhādhipateḥ sutā
Translation
त्याची पत्नी साध्वी होती, जी प्राणांपेक्षाही अधिक प्रिय होती; ती विदर्भाधिपतीची कन्या, दमयंती म्हणून विख्यात होती।
Word by Word
भार्याwife
भार्या:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootभार्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, षष्ठी-विभक्तिः (Genitive), एकवचनम्
अभवत्was/became
अभवत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√भू (धातु)
Formलङ्-लकारः, परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्
साध्वीvirtuous
साध्वी:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootसाध्वी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् 'भार्या'
प्राणेभ्यःthan (one's) lives
प्राणेभ्यः:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootप्राण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, पञ्चमी-विभक्तिः (Ablative), बहुवचनम्
अपिeven
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्ययम्; समुच्चय/अपि-भाव (particle: even/also)
गरीयसीmore precious
गरीयसी:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootगरीयस् (प्रातिपदिक; तुलनात्मक)
Formस्त्रीलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् 'भार्या' (comparative: more dear/greater)
दमयन्तीDamayantī
दमयन्ती:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootदमयन्ती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
इतिthus
इति:
Sambandha (सम्बन्ध/उद्धरण)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्ययम्; इति-निर्देशकः (quotative particle)
विख्याताrenowned
विख्याता:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootवि+ख्यात (कृदन्त-प्रातिपदिक; √ख्या धातु, क्त)
Formस्त्रीलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् 'दमयन्ती'
विदर्भाधिपतेःof the king of Vidarbha
विदर्भाधिपतेः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootविदर्भ+अधिपति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, षष्ठी-विभक्तिः, एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (विदर्भाणाम् अधिपतिः)
सुताdaughter
सुता:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसुता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
Speaker
Sūta
Visual Art Cues
Scene: Damayantī depicted as a noble queen: serene face, modest posture, adorned yet restrained; a visual emphasis on purity and steadfast affection toward Nala.
Characters & Entities
D
DamayantīN
NalaV
VidarbhaFAQs
The narrative upholds steadfast virtue and marital fidelity as dharmic powers that endure through misfortune.
The passage continues the site-linked story of Carmamuṇḍā Devī’s place; the tīrtha is contextualized through Nala and Damayantī.
None; it identifies Damayantī and her royal origin.