Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 3
Devanagari script
एवं चिंतयतस्तस्य महान्कालो व्यवस्थितः । न पश्यति च तद्योग्यं कंचिद्वरमनुत्तमम्
Transliteration
evaṃ ciṃtayatastasya mahānkālo vyavasthitaḥ | na paśyati ca tadyogyaṃ kaṃcidvaramanuttamam
Translation
असा विचार करत असता त्याचा बराच काळ निघून गेला; तरीही तिला योग्य असा कोणताही सर्वोत्तम वर त्याला दिसला नाही।
Word by Word
एवम्thus
एवम्:
सम्बन्ध (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्ययम् (adverb of manner)
चिन्तयतःof (him) thinking
चिन्तयतः:
सम्बन्ध (Genitive)
TypeVerb
Rootचिन्तय् (धातु)
Formवर्तमानकाले शतृ-प्रत्ययान्तः (Present active participle), षष्ठी (6th/Genitive), एकवचनम्; पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग (of one who is thinking)
तस्यof him
तस्य:
सम्बन्ध (Genitive)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचनम्
महान्great
महान्:
कर्ता (Subject-Qualifier)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचनम्; विशेषणम्
कालःtime
कालः:
कर्ता (Subject)
TypeNoun
Rootकाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचनम्
व्यवस्थितःhas passed / has elapsed
व्यवस्थितः:
क्रियाविशेषण/विधेय (Predicate)
TypeAdjective
Rootवि + अव + स्था (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), पुंलिङ्गे, प्रथमा, एकवचनम्; (having become fixed/elapsed)
नnot
न:
सम्बन्ध (Negator)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-निपातः (negation)
पश्यतिsees
पश्यति:
क्रिया (Action)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्
चand
च:
सम्बन्ध (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-निपातः (conjunction)
तद्-योग्यम्suitable (for that)
तद्-योग्यम्:
कर्म (Object-Qualifier)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + योग्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचनम्; समासः—तत्पुरुषः (suitable for that)
कंचित्some
कंचित्:
कर्म (Object)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचनम्; अनिश्चितार्थकः (indefinite: some)
वरम्bridegroom
वरम्:
कर्म (Object)
TypeNoun
Rootवर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचनम्
अनुत्तमम्unsurpassed, excellent
अनुत्तमम्:
कर्म (Object-Qualifier)
TypeAdjective
Rootअनुत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचनम्; विशेषणम् (superlative sense: unsurpassed)
Speaker
Sūta (contextual narration)
Tirtha Mahatmya
Tirtha: Hāṭakeśvara-kṣetra (episode context)
Type: kshetra
Visual Art Cues
Scene: The king alone at dusk on a palace balcony, counting days with a rosary or looking at the moon; the princess in the background; ministers bring proposals that he gently dismisses.
Characters & Entities
S
SūtaFAQs
Right discernment may require patience; dhārmic choices are not rushed when the stakes involve duty and lineage.
No holy site is named in this verse.
No ritual instruction appears here.