Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 12

Devanagari script

तस्माद्गच्छ द्रुतं मूढ यावद्ब्रह्मा न कुप्यति । तथाऽन्ये ब्राह्मणश्रेष्ठास्तथा देवाः सवासवाः

Transliteration

tasmādgaccha drutaṃ mūḍha yāvadbrahmā na kupyati | tathā'nye brāhmaṇaśreṣṭhāstathā devāḥ savāsavāḥ

Translation

म्हणून, हे मूढा, त्वरेने निघून जा—ब्रह्मा क्रुद्ध होण्यापूर्वी; तसेच अन्य ब्राह्मणश्रेष्ठ आणि इंद्रासह देवगणही रुष्ट होऊ नयेत।

Word by Word

• तस्मात्: therefore / from that (reason)
• तस्मात्: Hetu/Apadana (Cause/Source)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन; अव्ययीभावार्थे (therefore/from that)

• गच्छ: go
• गच्छ: Kriya (Command/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु)
• Form: लोट्-लकार (Imperative), मध्यम-पुरुष (2nd person), एकवचन

• द्रुतम्: quickly
• द्रुतम्: Kriya-visheshana (Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: द्रुत (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)

• मूढ: O fool
• मूढ: Sambodhana (Address)
• Type: Noun
• Root: मूढ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन-प्रथमा (Vocative), एकवचन

• यावत्: until
• यावत्: Sambandha (Temporal limit)
• Type: Indeclinable
• Root: यावत् (प्रातिपदिक/अव्यय)
• Form: अव्यय; कालवाचक (until/as long as)

• ब्रह्मा: Brahmā
• ब्रह्मा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• न: not
• न: Pratishedha (Negation)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-अव्यय (negation particle)

• कुप्यति: becomes angry
• कुप्यति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कुप् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष, एकवचन

• तथा: likewise
• तथा: Sambandha (Correlative)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्यय; अवस्थानिर्देशक/उपमान (thus/likewise)

• अन्ये: others
• अन्ये: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अन्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

• ब्राह्मणश्रेष्ठाः: the best of Brahmins
• ब्राह्मणश्रेष्ठाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ब्राह्मण (प्रातिपदिक) + श्रेष्ठ (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय-समास (श्रेष्ठा ब्राह्मणाः), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

• तथा: likewise
• तथा: Sambandha (Correlative)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्यय; पुनरुक्त-समुच्चयार्थ (likewise)

• देवाः: the gods
• देवाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

• सवासवाः: together with the Vasus/Indra’s group (āsavas)
• सवासवाः: Visheshana (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: स (उपसर्ग/सह) + वासव (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (वासवैः सह/सहिताः), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

Speaker

Sadasyāḥ (members of the sacrificial assembly)

Characters & Entities

• Brahmā
• Indra (Vāsava)
• brāhmaṇas
• devas

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Disrespect toward sacred rites provokes cosmic and social consequences; humility and withdrawal from adharmic action are urged.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No specific tīrtha is named in this verse; it emphasizes the sanctity of the ritual arena.

What ritualistic prescription is mentioned?

Avoiding disruption of sacrifice and obeying the injunctions of the ritual assembly to preserve yajña integrity.