Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 5

Devanagari script

भाविताऽहं त्रिनेत्रेण तत्किं ब्रूहि करोमि ते

Transliteration

bhāvitā'haṃ trinetreṇa tatkiṃ brūhi karomi te

Translation

“त्रिनेत्रधारी प्रभूने मला सामर्थ्य दिले आहे; म्हणून सांग—मी तुझ्यासाठी काय करू?”

Word by Word

• भाविता: influenced; affected; empowered
• भाविता: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: भावि (प्रातिपदिक) / भू (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त (past passive participle), स्त्रीलिङ्गः, प्रथमा (Nominative/1st), एकवचनम्; ‘अहं’ इत्यस्य विशेषणम्

• अहम्: I
• अहम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: प्रथमा (Nominative/1st), एकवचनम्; सर्वनाम

• त्रिनेत्रेण: by the three-eyed one (Śiva)
• त्रिनेत्रेण: Karana/Hetu (Instrument/Cause)
• Type: Noun
• Root: त्रि + नेत्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, तृतीया (Instrumental/3rd), एकवचनम्; बहुव्रीहिः (यस्य त्रि नेत्राणि सः = शिवः)

• तत्: that
• तत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, प्रथमा/द्वितीया (Nom./Acc.), एकवचनम्; सर्वनाम; ‘किम्’ इत्यनेन सह समासवत् प्रयोगः

• किम्: what?
• किम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, प्रथमा/द्वितीया (Nom./Acc.), एकवचनम्; प्रश्नवाचक सर्वनाम

• ब्रूहि: tell
• ब्रूहि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: ब्रू (धातु)
• Form: लोट् (Imperative), परस्मैपदम्, मध्यमपुरुषः, एकवचनम्

• करोमि: I do; I shall do
• करोमि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: लट् (Present), परस्मैपदम्, उत्तमपुरुषः (1st person), एकवचनम्

• ते: for you; to you
• ते: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: चतुर्थी (Dative/4th), एकवचनम्; सर्वनाम

Speaker

Devī Kelīśvarī

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kelīśvarī (implied)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Kelīśvarī, radiant and composed, declares her empowerment by the Three-Eyed Lord and invites Śukra to state his wish; the firelight reflects on her ornaments, suggesting Śiva’s sanction behind her presence.

Characters & Entities

• Trinetra (Śiva)
• Devī Kelīśvarī

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Boons arise when devotion aligns with Śiva’s sanction; divine power flows through the deity’s will and compassionate mediation.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Contextually, Hāṭakeśvara kṣetra—the setting where the goddess manifests and grants siddhi.

What ritualistic prescription is mentioned?

None explicitly; it is the boon-offering moment that follows successful worship.