Adhyaya 140

Verse 1

ऋषय ऊचुः । यदेतद्भवता प्रोक्तं पुत्रो मानुषविग्रहः । भविष्यति यमस्यात्र कः संभूतः स सूतज

ऋषी म्हणाले—हे सूतपुत्रा! तू म्हणालास की येथे यमाचा पुत्र मानवरूपाने होईल; तो कोण आहे, जो (त्याचा पुत्र म्हणून) उत्पन्न झाला?

Verse 2

सूत उवाच । तस्य पुत्रः समुत्पन्नः पांडोः क्षेत्रे महीतले । युधिष्ठिर इति ख्यातः सर्वक्षत्रियपुंगवः

सूत म्हणाला—त्याचा पुत्र पृथ्वीवर पांडूच्या क्षेत्रात (वंशात) उत्पन्न झाला; तो युधिष्ठिर या नावाने प्रसिद्ध झाला, सर्व क्षत्रियांमध्ये श्रेष्ठ होता.

Verse 3

राजसूयो मखो येन इष्टः सम्पूर्णदक्षिणः । सर्वान्भूमिपतीन्वीर्यात्संविधाय करप्रदान्

त्याने संपूर्ण दक्षिणांसह राजसूय यज्ञ केला; आणि आपल्या पराक्रमाने सर्व भूमिपतींना अधीन करून त्यांच्याकडून कर-प्रदान करविले।

Verse 4

अश्वमेधाः कृताः पंच तथा सम्पूर्णदक्षिणाः । भ्रामयित्वा हयं भूमौ पश्चात्प्राप स सद्गतिम्

त्याने संपूर्ण दक्षिणांसह पाच अश्वमेध यज्ञ केले; यज्ञाचा घोडा भूमीवर फिरवून नंतर तो सद्गतीस प्राप्त झाला।

Verse 5

एष्टव्या बहवः पुत्रा यद्येकोपि गयां व्रजेत् । यजेत वाऽश्वमेधेन नीलं वा वृषमुत्सृजेत्

अनेक पुत्रांची इच्छा करावी—त्यांपैकी एक जरी गयेला जाईल; किंवा अश्वमेध यज्ञ करील; अथवा निळ्या वर्णाचा वृषभ दानार्थ सोडील।

Verse 6

यदनेन वृतं मत्तः पुत्रित्वं सुमहात्मना । हयमेधान्महायज्ञान्कर्ता स्यादस्य वै सुतः

त्या सुमहात्म्याने माझ्याकडून पुत्रत्वाचे वरदान निवडले; म्हणून त्याचा पुत्र निश्चयच अश्वमेध व इतर महायज्ञांचा कर्ता होईल।

Verse 7

मन्येत कृतकृत्यत्वं येन पुत्रेण धर्मपः । अन्यैः पुत्रशतैः किं वा वंशानुद्धारकारकैः

ज्या पुत्रामुळे धर्मपती स्वतःला कृतकृत्य मानील, तर वंशोद्धार करणाऱ्या इतर शेकडो पुत्रांची काय गरज?

Verse 8

सूत उवाच । एतद्वः सर्वमाख्यातं धर्मराजसुतोद्भवम् । आख्यानं ब्राह्मणश्रेष्ठा धर्मवृद्धिकरं परम्

सूत म्हणाले—धर्मराजाच्या पुत्राच्या उत्पत्तीविषयी हे सर्व मी तुम्हांस सांगितले. हे ब्राह्मणश्रेष्ठांनो, हे परम आख्यान धर्मवृद्धी करणारे व मंगलमय आहे.

Verse 140

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे श्रीहाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये धर्मराजपुत्राख्यानवर्णनंनाम चत्वारिंशदुत्तर शततमोऽध्यायः

अशा रीतीने श्रीस्कंदमहापुराणातील एक्याऐंशी हजार श्लोकांच्या संहितेतील षष्ठ नागरखण्डात, श्रीहाटकेश्वर-क्षेत्रमाहात्म्यात ‘धर्मराजपुत्राख्यानवर्णन’ नामक एकशे चाळीसावा अध्याय समाप्त झाला.