Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 3

सूत उवाच सांकृत्यस्य मुनेर्वंशे स संभूतो द्विजोत्तमः । प्रभाव इति विख्यातो दत्तसंज्ञो निमेः सुतः

sūta uvāca sāṃkṛtyasya munervaṃśe sa saṃbhūto dvijottamaḥ | prabhāva iti vikhyāto dattasaṃjño nimeḥ sutaḥ

सूत म्हणाले—सांकृत्य मुनींच्या वंशात तो द्विजोत्तम उत्पन्न झाला. तो ‘प्रभाव’ या नावाने विख्यात होता, ‘दत्त’ या संज्ञेनेही ओळखला जाई, आणि तो निमीचा पुत्र होता.

sūtaḥSūta
sūtaḥ:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootsūta (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन
uvācasaid
uvāca:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootvac (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपदम्
sāṃkṛtyasyaof Sāṃkṛtya
sāṃkṛtyasya:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootsāṃkṛtya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन; ऋषि-नाम
muneḥof the sage
muneḥ:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootmuni (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन
vaṃśein the lineage
vaṃśe:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootvaṃśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन
saḥhe
saḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; सर्वनाम
saṃbhūtaḥwas born, arose
saṃbhūtaḥ:
Kriya (Participial predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootsam + √bhū (धातु)
Formकृदन्त; भूतकृदन्त (past active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; ‘सम्भूतः’ (arisen/born)
dvijottamaḥbest of Brahmins
dvijottamaḥ:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootdvija + uttama (प्रातिपदिक-द्वय)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; तत्पुरुषः (द्विजेषु उत्तमः)
prabhāvaḥPrabhāva
prabhāvaḥ:
Karta (Name/apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootprabhāva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; व्यक्तिनाम
itithus
iti:
Sambandha (Quotative/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formअव्यय; उद्धरण/नामनिर्देश (quotative)
vikhyātaḥwas known, renowned
vikhyātaḥ:
Kriya (Participial predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootvi + √khyā (धातु)
Formकृदन्त; भूतकृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; ‘विख्यातः’ (renowned/known)
dattasaṃjñaḥhaving the given name (Dattasaṃjña)
dattasaṃjñaḥ:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootdatta + saṃjñā (प्रातिपदिक-द्वय)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; तत्पुरुषः (दत्ता संज्ञा यस्य/दत्त-संज्ञः = दत्त-नामकः) विशेषणम् (prabhāvaḥ/saḥ)
nimeḥof Nimi
nimeḥ:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootnimi (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन; राजर्षि-नाम
sutaḥson
sutaḥ:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootsuta (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

Sūta (Lomaharṣaṇa)

Tirtha: Hāṭakeśvara-kṣetra (narrative frame)

Type: kshetra

Listener: Ṛṣis at the discourse (unspecified)

Scene: Sūta in Naimiṣāraṇya begins the genealogy: a luminous lineage-tree motif behind him; names ‘Sāṃkṛtya’, ‘Nimi’, ‘Prabhāva/Datta’ inscribed on leaves, indicating paramparā.

S
Sūta
S
Sāṃkṛtya
P
Prabhāva
D
Datta
N
Nimi

FAQs

Purāṇas preserve sacred memory through named lineages, linking holy-site service to venerable ṛṣi traditions.

The identification of Trijāta occurs within the Hāṭakeśvara-kṣetra māhātmya narrative of Nāgarakhaṇḍa.

None; it provides identity and lineage details.