Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 60
Devanagari script
एतस्मिन्नन्तरे देवो वरुणः पाशभृद्धृतः । पाशेन दानवेंद्रस्य बबन्धाशु भुजद्वयम्
Transliteration
etasminnantare devo varuṇaḥ pāśabhṛddhṛtaḥ | pāśena dānaveṃdrasya babandhāśu bhujadvayam
Translation
याच वेळी पाशधारी देव वरुण तेथे आले आणि आपल्या पाशाने दानवेन्द्राच्या दोन्ही भुजा त्वरेने बांधून टाकल्या.
Word by Word
एतस्मिन्in this
एतस्मिन्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
अन्तरेin the interval
अन्तरे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootअन्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
देवःthe god
देवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
वरुणःVaruṇa
वरुणः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवरुण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; देवः इति विशेष्य
पाशभृत्bearing a noose
पाशभृत्:
Karta (Subject qualifier)
TypeAdjective
Rootपाश-भृत् (प्रातिपदिक; पाश + भृत्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण—वरुणः
धृतःheld/poised
धृतः:
Karta (Subject complement)
TypeAdjective
Rootधृत (कृदन्त-प्रातिपदिक; √धृ + क्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; 'standing/being present, holding' (contextual)
पाशेनwith a noose
पाशेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootपाश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
दानवेन्द्रस्यof the lord of the Dānavas
दानवेन्द्रस्य:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootदानव-इन्द्र (प्रातिपदिक; दानव + इन्द्र)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
बबन्धbound
बबन्ध:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootबन्ध् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
आशुquickly
आशु:
Kriya-vishesana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootआशु (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण (adverb: quickly)
भुजद्वयम्the pair of arms
भुजद्वयम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootभुज-द्वय (प्रातिपदिक; भुज + द्वय)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; द्विगु-समास (two arms)
Speaker
Lomaharṣaṇa (Sūta), narrating to the sages (deduced)
Visual Art Cues
Scene: Varuṇa appears suddenly, radiant and authoritative, casting his pāśa to bind the daitya lord’s two arms; the sword-arm is arrested mid-motion, devas’ fear turns to relief.
Characters & Entities
V
VaruṇaP
PāśaD
DānavaFAQs
Divine order restrains destructive power; Varuṇa’s pāśa symbolizes the binding force of ṛta (cosmic law) upon adharma.
No holy site is referenced in this verse.
None.