Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 43

Devanagari script

एतस्मिन्नंतरे प्राप्ता गोलोकात्पंच धेनवः । सुनंदा सुमनाश्चापि सुशीला सुरभिस्तथा

Transliteration

etasminnaṃtare prāptā golokātpaṃca dhenavaḥ | sunaṃdā sumanāścāpi suśīlā surabhistathā

Translation

याच वेळी गोलोकातून पाच धेनू आल्या—सुनंदा, सुमना, सुशीला आणि सुरभी (तसेच त्यांच्यासह पाचवीही)।

Word by Word

• एतस्मिन्: in this
• एतस्मिन्: Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन

• अन्तरे: in the interval, meanwhile
• अन्तरे: Adhikaraṇa (Time/space within/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: अन्तर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन

• प्राप्ताः: arrived
• प्राप्ताः: Karta (Predicate/कर्तृवाच्य-समाप्ति)
• Type: Verb
• Root: प्र-आप् (धातु)
• Form: कृदन्त-क्त (Past Active Participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन (धेनवः इति कर्तरि)

• गोलोकात्: from Goloka
• गोलोकात्: Apādāna (Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: गोलोक (प्रातिपदिक)
• Form: समास: तत्पुरुष (गो + लोक), पुंलिङ्ग, पञ्चमी, एकवचन

• पञ्च: five
• पञ्च: Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पञ्च (अव्यय/संख्याशब्द)
• Form: संख्यावाचक (indeclinable numeral used adjectivally)

• धेनवः: cows
• धेनवः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: धेनु (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• सुनन्दा: Sunandā
• सुनन्दा: Karta (Apposition to ‘cows’/कर्तृसम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: सुनन्दा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (नाम)

• सुमना: Sumanā
• सुमना: Karta (Apposition/कर्तृसम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: सुमना (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (नाम)

• च: and
• च: Samuccaya (connector)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction: and)

• अपि: also
• अपि: Emphasis particle (निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: निपात (also)

• सुशीला: Suśīlā
• सुशीला: Karta (Apposition/कर्तृसम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: सुशीला (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (नाम)

• सुरभिः: Surabhi
• सुरभिः: Karta (Apposition/कर्तृसम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: सुरभि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (नाम)

• तथा: likewise, and
• तथा: Samucchaya/connector (अन्वय)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्यय (likewise/and so)

Speaker

Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa narrative, typically Skanda to Agastya)

Characters & Entities

• Goloka
• Five divine cows
• Sunandā
• Sumanā
• Suśīlā
• Surabhi

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The sacred landscape of Kāśī is portrayed as drawing divine presences; purity and blessing descend from higher realms to sanctify tīrthas.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

This verse sets up the origin of a tīrtha connected with Kapilā (developed in subsequent verses).

What ritualistic prescription is mentioned?

None here; it is narrative groundwork for a tīrtha’s manifestation.