Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 51
Devanagari script
न जरा सदृशो व्याधिर्न दुःखं जरया समम् । कारयित्र्यपमानस्य जरैव मरणं नृणाम्
Transliteration
na jarā sadṛśo vyādhirna duḥkhaṃ jarayā samam | kārayitryapamānasya jaraiva maraṇaṃ nṛṇām
Translation
जरासारखा रोग नाही, जरासारखे दुःख नाही; अपमान घडविणारी जरा हीच, आणि माणसांसाठी जरा हीच जणू मृत्यु आहे।
Word by Word
नnot
न:
Sambandha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formअव्यय (निषेध) ‘not’
जराold age
जरा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootjarā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘old age’
सदृशःequal/similar
सदृशः:
Karta (Subject complement/कर्तृसम्बन्धी)
TypeAdjective
Rootsadṛśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; adjective ‘similar/equal’ (predicative)
व्याधिःdisease
व्याधिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootvyādhi (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘disease’
नnot
न:
Sambandha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formअव्यय (निषेध) ‘not’
दुःखम्sorrow
दुःखम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootduḥkha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘sorrow/pain’
जरयाwith old age
जरया:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootjarā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; instrumental ‘with/by old age’
समम्equal
समम्:
Karta (Subject complement/कर्तृसम्बन्धी)
TypeAdjective
Rootsama (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; adjective ‘equal’ (predicative)
कारयित्रीthe one that causes
कारयित्री:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootkṛ (धातु) → kārayitṛ (कृदन्त, णिच्) → kārayitrī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तृच्-प्रत्यय (कर्तृवाचक) ‘causer/one who makes (someone do)’
अपमानस्यof humiliation
अपमानस्य:
Sambandha (Genitive relation/षष्ठी)
TypeNoun
Rootapamāna (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन; ‘of humiliation/insult’
जराold age
जरा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootjarā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘old age’
एवindeed
एव:
Sambandha (Emphasis/अवधारण)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय (अवधारण) ‘indeed/only’
मरणम्death
मरणम्:
Karta (Predicate nominative/प्रथमा-समाना)
TypeNoun
Rootmaraṇa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘death’
नृणाम्of people
नृणाम्:
Sambandha (Genitive/षष्ठी)
TypeNoun
Rootnṛ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन; ‘of men/people’
Speaker
Skanda (deduced; Kāśīkhaṇḍa context)
Characters & Entities
K
KāśīFAQs
Old age brings suffering and loss of dignity; thus one should seek the deathless goal—mokṣa—through dharma and sacred refuge.
Kāśī is the Adhyāya’s praised mokṣa-kṣetra, though not named in this verse.
No specific ritual is stated; the verse strengthens the call to liberation-focused practice.