Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 99

Devanagari script

सुभार्यः शिबिका दाता सुपर्यंक प्रदोपि च । धान्यैः समृद्धिमान्नित्यमभयप्रद ईशिता

Transliteration

subhāryaḥ śibikā dātā suparyaṃka pradopi ca | dhānyaiḥ samṛddhimānnityamabhayaprada īśitā

Translation

शिबिका (पालखी) दान केल्याने सुभार्या मिळते; उत्तम शय्यादानानेही तसेच सुख-मान मिळते. धान्यदानाने नित्य समृद्धी येते; अभयदानाने प्रभुत्व व अधिकार प्राप्त होतो.

Word by Word

• सुभार्यः: having a good wife
• सुभार्यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: सु + भार्या (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारयः (सु-भार्या यस्य)

• शिबिकादाता: giver of a palanquin
• शिबिकादाता: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: शिबिका + दातृ (प्रातिपदिक; दा-धातु)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (शिबिकायाः दाता)

• सुपर्यङ्कप्रदः: giver of a fine bed/couch
• सुपर्यङ्कप्रदः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सु + पर्यङ्क + प्रद (प्रातिपदिक; दा-धातोः कृत ‘प्रद’)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुषः (सुपर्यङ्कस्य प्रदः)

• अपि: also
• अपि: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: समुच्चय/अप्यर्थक-अव्यय (particle)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)

• धान्यैः: with grains
• धान्यैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: धान्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन

• समृद्धिमान्: prosperous; possessing abundance
• समृद्धिमान्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: समृद्धि + मत् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; मतुप्-प्रत्ययान्त (possessive)

• नित्यम्: always
• नित्यम्: Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: नित्य (प्रातिपदिक/अव्ययीभावप्रयोग)
• Form: कालवाचक-अव्यय (adverb)

• अभयप्रदः: giver of fearlessness
• अभयप्रदः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अभय + प्रद (प्रातिपदिक; दा-धातोः कृत ‘प्रद’)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (अभयस्य प्रदः)

• ईशिता: ruler; lord
• ईशिता: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ईश् (धातु) + तृच् (कृदन्त ‘ईशितृ’)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तृच्-प्रत्ययान्त कर्तरि (agent noun)

Speaker

Skanda (contextual, Kāśīkhaṇḍa dialogue style)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kāśī (Vārāṇasī)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A procession on Kāśī streets: a palanquin being donated to a temple service; a fine bed offered to a dharmaśālā; sacks of grain distributed; a protector figure offers refuge to frightened pilgrims near a ghāṭ gate.

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Dāna is not only material; protecting others (abhaya-dāna) is a supreme charity that yields lasting dignity and authority.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The instruction belongs to the Kāśī/Avimukta Māhātmya stream within the Kāśīkhaṇḍa.

What ritualistic prescription is mentioned?

Gifts of palanquin, bed, grain (anna/ dhānya), and fearlessness (protection/shelter).