Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 61

सुदत्या रदनश्रेणी छेदेषु विषमेषुणा । विहिता कांचनी रेखा क्वेंदावेतावती कला

sudatyā radanaśreṇī chedeṣu viṣameṣuṇā | vihitā kāṃcanī rekhā kveṃdāvetāvatī kalā

त्या सुंदरीच्या दंतपंक्तीच्या अंतराळात कामदेवाने ओढलेली सुवर्णरेषा भासते; चंद्राकडे अशी कला कोठे आहे?

सुदत्याby the fair-toothed (lady)
सुदत्या:
Karaṇa (Instrument/Agentive instr.)
TypeNoun
Rootसु + दती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, तृतीया, एकवचनम् (fem instr sg); सु-दती = ‘good-toothed (woman)’
रदनof teeth
रदन:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootरदन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, षष्ठी, बहुवचनम् (neut gen pl); समासाङ्ग
श्रेणीrow/line
श्रेणी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootश्रेणी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा, एकवचनम् (fem nom sg); रदन-श्रेणी = ‘row of teeth’
छेदेषुin the cuts/notches
छेदेषु:
Adhikaraṇa (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootछेद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सप्तमी, बहुवचनम् (masc loc pl)
विषमuneven
विषम:
Viśeṣaṇa (Qualifier)
TypeAdjective
Rootविषम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, सप्तमी, एकवचनम्; समासाङ्ग (qualifier member)
इषुणाwith an arrow
इषुणा:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootइषु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया, एकवचनम् (masc instr sg); विषम-इषुणा = ‘with an uneven arrow’
विहिताmade/placed
विहिता:
Viśeṣaṇa (Qualifier)
TypeAdjective
Rootवि + धा (धातु) → विहित (कृदन्त, क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्तः (PPP); स्त्रीलिङ्गे, प्रथमा, एकवचनम्; रेखा-विशेषणम्
काञ्चनीgolden
काञ्चनी:
Viśeṣaṇa (Qualifier)
TypeAdjective
Rootकाञ्चनी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा, एकवचनम्; रेखा-विशेषणम्
रेखाline/streak
रेखा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootरेखा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा, एकवचनम् (fem nom sg)
क्वwhere?
क्व:
Kriyāviśeṣaṇa (Interrogative)
TypeIndeclinable
Rootक्व (अव्यय)
Formप्रश्नार्थक-अव्ययम् (interrogative adverb: where?)
इन्दIndra
इन्द:
Karta (Subject/implicit)
TypeNoun
Rootइन्द (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा, एकवचनम् (masc nom sg); ‘इन्द्र’ इत्यर्थे (Indra)
अवेताknew
अवेता:
Kriyā (Predicative)
TypeVerb
Rootअव + इ (धातु) → अवेत (कृदन्त, क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्तः; पुंलिङ्गे, प्रथमा, एकवचनम्; ‘अवेत’ = ‘knew/understood’ (used predicatively)
एतावतीso much/this great
एतावती:
Viśeṣaṇa (Qualifier)
TypeAdjective
Rootएतावत् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा, एकवचनम्; कला-विशेषणम्
कलाart/skill
कला:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकला (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा, एकवचनम् (fem nom sg)

Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa commonly Skanda → Agastya)

Tirtha: Kāśī (Avimukta)

Type: kshetra

Listener: Ṛṣis (frame audience)

Scene: Focus on the smile: a neat row of teeth appears like a single golden line, ‘drawn’ by a sharp arrow despite slight uneven gaps; the moon is said to lack such artistry.

C
Candra (Moon)

FAQs

Purāṇic literature often uses refined poetic imagery to magnify the subject and maintain a celebratory tone within sacred narratives.

Kāśī by context; the verse is part of the Kāśīkhaṇḍa’s storyline.

None.