Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 82
Devanagari script
वसनाशनहीनायां स्वपितायां महीतले । महापांसुनिमग्नायां दयां कुरुत भो जनाः
Transliteration
vasanāśanahīnāyāṃ svapitāyāṃ mahītale | mahāpāṃsunimagnāyāṃ dayāṃ kuruta bho janāḥ
Translation
वस्त्र व अन्न नसताना, भूमीवर झोपलेली, मोठ्या धुळीच्या ढिगाऱ्यात रुतलेली—हे जनहो, माझ्यावर दया करा।
Word by Word
वसनclothing
वसन:
Sambandha (within compound)
TypeNoun
Rootवसन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन (compound-member)
अशनfood
अशन:
Sambandha (within compound)
TypeNoun
Rootअशन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन (compound-member)
हीनायाम्in (me) who is without clothing and food
हीनायाम्:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootहीन (प्रातिपदिक)
Formद्वन्द्व-समास (वसन + अशन) ततः बहुव्रीह्यर्थे/विशेषणरूपे: 'वसनाशनहीना'; स्त्रीलिङ्ग; सप्तमी एकवचन (locative singular)
स्वपितायाम्while (I am) asleep
स्वपितायाम्:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootस्वप् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; स्त्रीलिङ्ग; सप्तमी एकवचन
महीतलेon the ground
महीतले:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootमहीतल (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (मही + तल); नपुंसकलिङ्ग; सप्तमी एकवचन
महापांसुgreat dust
महापांसु:
Sambandha (within compound)
TypeNoun
Rootमहा (उपसर्ग/पूर्वपद) + पांसु (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (महान् पांसुः); पुल्लिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन (compound-member)
निमग्नायाम्in (me) sunk/immersed (in dust)
निमग्नायाम्:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootनि + मज्ज् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; तत्पुरुष-समास (महापांसुनि + मग्ना); स्त्रीलिङ्ग; सप्तमी एकवचन
दयाम्compassion
दयाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया एकवचन
कुरुतshow
कुरुत:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलोट्; मध्यमपुरुष; बहुवचन; परस्मैपद
भोO!
भो:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeIndeclinable
Rootभो (अव्यय)
Formसम्बोधन-निपात
जनाःpeople
जनाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootजन (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग; प्रथमा बहुवचन
Speaker
Caṇḍālī (deduced from continued direct appeal)
Visual Art Cues
Scene: A destitute figure lies on bare earth, dust-covered, with torn cloth or none; passersby are urged to respond with clothing and food.
Characters & Entities
J
Janāḥ (people)FAQs
Dharma is measured by mercy to the helpless; seeing suffering should immediately awaken generosity.
The scene belongs to the Gokarṇa-kṣetra approach narrative, though the verse itself emphasizes dāna.
Implied: give clothing and food (vastra-dāna, anna-dāna) to one lacking essentials.