Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 59
Devanagari script
द्वारतोरणसंयुक्तं कपाटार्गलभूषितम् । बहुयन्त्रसमोपेतं प्राकारपरिखोज्ज्वलम्
Transliteration
dvāratoraṇasaṃyuktaṃ kapāṭārgalabhūṣitam | bahuyantrasamopetaṃ prākāraparikhojjvalam
Translation
ते द्वार-तोरणांनी युक्त, कपाट व अर्गळांनी भूषित; अनेक यंत्रांनी सुसज्ज आणि प्राकार व परिखांनी उज्ज्वल होते.
Word by Word
द्वारgate, door
द्वार:
Samāsa-aṅga
TypeNoun
Rootद्वार (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; समासपूर्वपद-रूप
तोरणarchway, gateway-ornament
तोरण:
Samāsa-aṅga
TypeNoun
Rootतोरण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; समासपूर्वपद-रूप
संयुक्तम्joined with gates and archways
संयुक्तम्:
Viśeṣaṇa
TypeAdjective
Rootसम्-युज् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त; नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; (द्वार-तोरण)-द्वन्द्व + संयुक्त; विशेषण
कपाटdoor-leaf, shutter
कपाट:
Samāsa-aṅga
TypeNoun
Rootकपाट (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; समासपूर्वपद-रूप
अर्गलbolt, bar
अर्गल:
Samāsa-aṅga
TypeNoun
Rootअर्गल (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; समासपूर्वपद-रूप
भूषितम्adorned with shutters and bolts
भूषितम्:
Viśeṣaṇa
TypeAdjective
Rootभूष् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त; नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; (कपाट-अर्गल)-द्वन्द्व + भूषित; विशेषण
बहुmany
बहु:
Samāsa-aṅga
TypeAdjective
Rootबहु (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; समासपूर्वपद-रूप
यन्त्रdevice, mechanism
यन्त्र:
Samāsa-aṅga
TypeNoun
Rootयन्त्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; समासपूर्वपद-रूप
समोपेतम्equipped with many mechanisms
समोपेतम्:
Viśeṣaṇa
TypeAdjective
Rootसम्-उप-इ (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त; नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; (बहु-यन्त्र-समोपेत) तत्पुरुषसमासः; विशेषण
प्राकारrampart, wall
प्राकार:
Samāsa-aṅga
TypeNoun
Rootप्राकार (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; समासपूर्वपद-रूप
परिखाmoat, trench
परिखा:
Samāsa-aṅga
TypeNoun
Rootपरिखा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; समासपूर्वपद-रूप
उज्ज्वलम्splendid with walls and moats
उज्ज्वलम्:
Viśeṣaṇa
TypeAdjective
Rootउज्ज्वल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; (प्राकार-परिखा)-द्वन्द्व + उज्ज्वल; विशेषण
Speaker
Unnamed narrator
Tirtha Mahatmya
Tirtha: Bāṇapura (protected kṣetra)
Type: kshetra
Skanda Dialogue
Listener: bhūpa (king)
Visual Art Cues
Scene: A grand fortified city wall with shining gateways and toranas; heavy doors with bolts; visible mechanical devices; high ramparts and a water-filled moat catching the light.
Characters & Entities
B
BāṇaFAQs
Even the strongest defenses cannot protect a realm when its moral foundation is destined to be corrected by divine order.
None; the focus is on the fortified city of Bāṇa in the Tripura episode.
None.