Mantra 52
Rishi: Śukla-Yajurvedic tradition (not explicit).
Devata: Jyotis/Svar (goal-deity), with implicit Devāḥ as the attained company.
Chandas: Yajus (solemn declarative prose with cadence).
Samhita Patha (Devanagari)
स॒त्रस्य॒ ऋद्धि॑र॒स्यग॑न्म॒ ज्योति॑र॒मृता॑ अभूम॒ । दिवं॑ पृथि॒व्या अध्याऽरु॑हा॒मावि॑दाम दे॒वान्त्स्व॒र्ज्योति॑:
Transliteration
satrasya ṛ́ddhir asyágannma jyótiḥ amṛ́tā abhūma | dívaṃ pṛthivyā́ ádhy ā́ruhāma ā́vidāma devā́n svàrjyótiḥ
Translation
आम्ही सत्राची सिद्धी प्राप्त केली; आम्ही ज्योतीकडे गेलो; आम्ही अमृत (अमर) झालो. पृथ्वीवरून आम्ही स्वर्गात आरोहण केले; आम्ही देवांना प्राप्त केले—स्वरज्योतीला प्राप्त केले.
Padapatha (Word Analysis)
स॒त्रस्य॑ । ऋद्धिः॑ । अ॒सि॒ । अ॒ग॒न्म॒ । ज्योतिः॑ । अ॒मृता॑ः । अ॒भू॒म॒ । दि॒वम् । पृ॒थि॒व्या॑ः । अ॒धि॒ । आ॒-रु॒हा॒म॒ । आ॒-वि॒दा॒म॒ । दे॒वान् । स्वः॑ । ज्योतिः॑
Word by Word
सत्रस्यof the sacrificial session (sattra)
सत्रस्य:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootसत्र (प्रातिपदिक)
ऋद्धिःprosperity; success
ऋद्धिः:
कर्तृ/विधेय-नाम (predicate nominative)
TypeNoun
Rootऋद्धि (प्रातिपदिक)
असिyou are
असि:
(सम्बोधन-प्रति) विधेय-क्रिया
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
अगन्मwe went; we reached
अगन्म:
क्रिया
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
ज्योतिःlight
ज्योतिः:
कर्म
TypeNoun
Rootज्योतिस् (प्रातिपदिक)
अमृताःimmortal (ones)
अमृताः:
कर्तृ/विधेय-नाम (predicate nominative)
TypeAdjective (used substantively)
Rootअमृत (प्रातिपदिक)
अभू्मwe became
अभू्म:
क्रिया
TypeVerb
Rootभू (धातु)
दिवम्heaven; the sky
दिवम्:
कर्म/गत्यर्थे लक्ष्य (goal)
TypeNoun
Rootदिव्/द्यौस् (प्रातिपदिक: दिवम् as acc. sg.)
पृथिव्याःof/from the earth
पृथिव्याः:
अपादान-सम्बन्ध/सम्बन्ध (from/of the earth) بحسب क्रिया
TypeNoun
Rootपृथिवी (प्रातिपदिक)
अधिup; over; upon
अधि:
उपपद-सम्बन्ध (preverb to verb)
TypeIndeclinable
Rootअधि (उपसर्ग/अव्यय)
आरुहामwe ascended
आरुहाम:
क्रिया
TypeVerb
Rootरुह् (धातु) + आ- (उपसर्ग)
आtowards; unto
आ:
उपसर्ग (to following verb)
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/अव्यय)
अविदामwe found; we obtained
अविदाम:
क्रिया
TypeVerb
Rootविद् (धातु)
देवान्the gods
देवान्:
कर्म
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
स्वःin heaven; heavenly
स्वः:
विशेषण-भाव/अव्यय-विशेषण (qualifier)
TypeIndeclinable
Rootस्वः (अव्यय/निपात; also as heaven)
ज्योतिःlight
ज्योतिः:
अधिकारण/विधेय-नाम (as locus/goal sense: ‘as/into light’)
TypeNoun
Rootज्योतिस् (प्रातिपदिक)
Entities Mentioned
J
Jyotis (Light)S
Svar (Svarga/Svar-jyotis)D
Devāḥ (the Gods)Ritual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes