Adhyaya 15 Mantra 54 - Shukla Yajurveda | Marathi | Vedapath

Various Rishis

←Previous MantraNext Mantra→

Shukla Yajur Veda — Adhyaya 15, Mantra 54

Rishi: Yājñavalkya-tradition (Śukla-Yajurvedic school attribution)

Devata: Agni; and collectively Viśve Devāḥ

Chandas: Mixed/Anuṣṭubh-like cadence (ritual prose-verse; not a strict single-meter identification in all recensions)

Samhita Patha (Devanagari)

उद्बु॑ध्यस्वाग्ने॒ प्रति॑ जागृहि॒ त्वमि॑ष्टापू॒र्ते सᳪ सृ॑जेथाम॒यं च॑ । अ॒स्मिन्त्स॒धस्थे॒ अध्युत्त॑रस्मि॒न् विस्वे॑ देवा॒ यज॑मानाश्च सीदत

Transliteration

udbúdhya svāgne práti jāgṛhi tvám iṣṭāpūrté sáṃ sṛjethām ayáṃ ca | asmínt sadhásthe ádhy ùttarasmín víśve devā́ yajámānāś ca sīdata

Translation

हे अग्ने! जागा हो; तूही प्रत्युत्तराने जागरूक राहा. इष्ट व पूर्त—यज्ञफल व दान-पुण्यफल—आणि हा यजमान, हे परस्पर संयुक्त होवोत. या समान आसनावर, या उच्चतर अधिष्ठानावर, सर्व देव आणि यजमानगण येऊन विराजमान होवोत.

Padapatha (Word Analysis)

उत्-बु॒ध्य॒स्व । अ॒ग्ने॒ । प्रति॑ । जा॒गृ॒हि॒ । त्वम् । इ॒ष्टा॒पू॒र्ते इति॑ । सम् । सृ॒जे॒था॒म् । अ॒यम् । च॒ । अ॒स्मिन् । स॒ध-स्थे॑ । अधि॑ । उत्त॑र-स्मिन् । विश्वे॑ । दे॒वाः । यज॑मानाः । च॒ । सी॒द॒त॒

Word by Word

उद्बुध्यस्वAwaken (rise up)!

अग्नेO Agni

प्रतिtowards; in response

जागृहिbe awake; keep watch

त्वम्you

इष्टापूर्तेthe iṣṭa and pūrta (sacrificial and charitable merits)

संसृजेथाम्may you two unite/bring together

अयम्this (one)

चand

अस्मिन्in this

सधस्थेin the common seat/assembly-place

अधिupon; over

उत्तरस्higher; later

मिन्in (that)

विश्वेall

देवाःthe gods

यजमानाःthe sacrificers

चand

सीदतsit down; take your seats

Entities Mentioned

Agni

Viśve Devāḥ

Yajamāna(s)

Ritual Context

Viniyoga (Ritual Application)

Commentary Summary

Philosophical Concepts

Vedic Cosmology

Academic Analysis

Cross References

Yogic Application

Chanting Notes