Adhyaya 15 Mantra 41 - Shukla Yajurveda | Marathi | Vedapath

Various Rishis

Mantra 41

Rishi: RV seer-complex associated with Agni household imagery (traditional RV attribution; in VS usage subordinated to ritual function).

Devata: Agni.

Chandas: Jagatī/triṣṭubh-like cadence (RV correspondence required for exact meter; this VS extraction is typically treated as triṣṭubh-family).

Samhita Patha (Devanagari)

अ॒ग्निं तं म॑न्ये॒ यो वसु॒रस्तं॒ यं यन्ति॑ धे॒नव॑: । अस्त॒मर्व॑न्त आ॒शवोऽस्तं॒ नित्या॑सो वा॒जिन॒ इष॑ᳪ स्तो॒तृभ्य॒ आ भ॑र ।

Transliteration

agníṃ táṃ manyé yó vásur ástaṃ yáṃ yánti dhenávaḥ | ástam árvanta āśávo'́stam nítyāso vājína íṣaṃ stotṛ́bhya ā́ bhara ||

Translation

ज्या धामाकडे दुभत्या धेनू जातात, ज्या धामाकडे वेगवान अश्व जातात, ज्या धामाकडे नित्य युक्त असे विजयदाते वाजिन् जातात—त्या वसु (कल्याणकारी) अग्नीला मी मानतो. हे अग्ने, स्तोत्यांसाठी येथे पोषण (इष्) आणून दे.

Padapatha (Word Analysis)

अ॒ग्निम् । तम् । म॒न्ये॒ । यः । वसु॒र् । अस्तम् । यम् । यन्ति॑ । धे॒नवः॑ । अस्तम् । अर्व॑न्तः । आ॒शवः॑ । अस्तम् । नित्या॑सः । वा॒जिनः॑ । इष॑म् । स्तो॒तृभ्यः॑ । आ । भ॒र ।

Word by Word

अग्निम्Agni (as the object of thought/praise)

तम्him/that (one)

मन्येI think/consider

यःwho

वसुःgood/wealth-giving; a beneficent one

अस्तम्to home; down; to setting

यम्whom

यन्तिthey go

धेनवःcows

अस्तम्to home; down

अर्वन्तःsteeds; horses

आशवःswift

अस्तम्to home; down

नित्याःever-regular; constant

वाजिनःprize-winning (steeds); vigorous ones

इषम्nourishment; refreshment; strength

स्तोतृभ्यःto the praisers

आtowards; hither; forth

भरbring; bear (you bring)

Entities Mentioned

Agni

Ritual Context

Viniyoga (Ritual Application)

Commentary Summary

Philosophical Concepts

Vedic Cosmology

Academic Analysis

Cross References

Yogic Application

Chanting Notes