Sukta 61

Mantra 1

उभयं शृणवच्च न इन्द्रो अर्वागिदं वचः । सत्राच्या मघवा सोमपीतये धिया शविष्ठ आ गमत् ॥

इन्द्र आमच्यासाठी उभयतः—दोन्ही बाजूंनी—ऐको, आणि या वचनाजवळ येवो. सत्राच्या—सरळ मार्गाने जाणारा—मघवा (दानवीर) सोमपानासाठी, धिया—ध्यान/चेतनेच्या शक्तीने—अतिशविष्ठ (अत्यंत पराक्रमी) होऊन आमच्याकडे येवो.

Mantra 2

तं हि स्वराजं वृषभं तमोजसे धिषणे निष्टतक्षतुः । उतोपमानां प्रथमो नि षीदसि सोमकामं हि ते मनः ॥

त्यालाच—स्वराज, वृषभ—बलासाठी धिषणा (प्रेरक बुद्धी) आपल्या तेजाने घडवितात. आणि उपमानांमध्ये (तुलनीयांमध्ये) तू प्रथम आसन घेतोस; कारण तुझे मन खरोखरच सोम-काम आहे.

Mantra 3

आ वृषस्व पुरूवसो सुतस्येन्द्रान्धसः । विद्मा हि त्वा हरिवः पृत्सु सासहिमधृष्टं चिद्दधृष्वणिम् ॥

हे पुरूवसो (बहुधन) इंद्रा! सुत सोमरसाच्या परमानंदावर स्वतःला ओत. हे हरिवः (हरी-अश्वांचा स्वामी), आम्ही तुला ओळखतो—युद्धांत जयशाली, आणि जिथे कोणी तग धरू शकत नाही तिथेही धैर्याने धृष्ट.

Mantra 4

अप्रामिसत्य मघवन्तथेदसदिन्द्र क्रत्वा यथा वशः । सनेम वाजं तव शिप्रिन्नवसा मक्षू चिद्यन्तो अद्रिवः ॥

हे मघवन्, अ-प्रामिसत्य (अच्युत सत्यवान), तसेच होवो, हे इंद्रा—तुझ्या क्रतु (संकल्पशक्ती)ने, जसा तुझा वश (इच्छा) असेल तसा. हे शिप्रिन् (बलवान जबड्यांचा), अद्रिवः (वज्र/शिला-धारी), तुझ्या सहाय्याने आम्ही वाज (बल-समृद्धी) मिळवू—आम्ही पुढे सरकत असताना, अतिशीघ्र.

Mantra 5

शग्ध्यू षु शचीपत इन्द्र विश्वाभिरूतिभिः । भगं न हि त्वा यशसं वसुविदमनु शूर चरामसि ॥

हे शचीपति इंद्रा! तुझ्या सर्व ऊतीं (सहाय्यां) सहित आम्हाला निश्चयच बळ दे. कारण, हे शूरा, आम्ही भग (भगा) प्रमाणे, यशस्वी, वसु-वित् (समृद्धीचा दाता/शोधक) अशा तुझ्या मागोमाग तुझ्याच पावलांवर चालतो.

Mantra 6

पौरो अश्वस्य पुरुकृद्गवामस्युत्सो देव हिरण्ययः । नकिर्हि दानं परिमर्धिषत्त्वे यद्यद्यामि तदा भर ॥

हे देवा! तूच अश्वाचा प्राचीन उत्स (स्रोत) आहेस; आणि गव (किरण-गव) यांसाठी बहुकृद् (अनेक कर्म करणारा) आहेस; तूच हिरण्यमय उत्स आहेस. तुझ्यातील दान कोणालाही कमी करता येत नाही. मी ज्या-ज्या वाटेने जाईन, तिथूनच माझ्यासाठी ते भरून आण—समृद्धीचे ते दान.

Mantra 7

त्वं ह्येहि चेरवे विदा भगं वसुत्तये । उद्वावृषस्व मघवन्गविष्टय उदिन्द्राश्वमिष्टये ॥

तूच निश्चयच चालत्या साधकाकडे ये; आमच्या वसुत्तय (सत्य धनाची वाढ) साठी भग (भगा; आनंदाचा भाग/भाग्य) प्रकट कर. हे मघवन्! गविष्टय (किरणांचा विजय) साठी उठ आणि ओतून दे; हे इंद्रा! इष्टय (अश्व-बलाची प्राप्ती) साठी उठ.

Mantra 8

त्वं पुरू सहस्राणि शतानि च यूथा दानाय मंहसे । आ पुरंदरं चकृम विप्रवचस इन्द्रं गायन्तोऽवसे ॥

हे इंद्रा! दानासाठी तू यूथांमध्ये सहस्रे आणि शते एकवटून ठेवतोस—समृद्धीच्या उदार प्रचुरतेने. आम्ही, प्रेरित वाणीचे विप्र, गात गात सहाय्यासाठी पुरंदर इंद्राला आपल्या निकट उपस्थित करतो.

Mantra 9

अविप्रो वा यदविधद्विप्रो वेन्द्र ते वचः । स प्र ममन्दत्त्वाया शतक्रतो प्राचामन्यो अहंसन ॥

हे इंद्रा! हे तुझे वचन—अविप्राने रचले असो वा विप्राने—तुझ्याकडे अग्र-मन करून पुढे जाणाऱ्याला आनंदित व दृढ करते, हे शतक्रतू; आणि त्याला ‘अहं’भावात विजयी, आत्मस्थ बनवते.

Mantra 10

उग्रबाहुर्म्रक्षकृत्वा पुरंदरो यदि मे शृणवद्धवम् । वसूयवो वसुपतिं शतक्रतुं स्तोमैरिन्द्रं हवामहे ॥

उग्रबाहु पुरंदर माझी हाक ऐकला तर—मग आम्ही, वसूयव (वसु शोधणारे), वसुपती शतक्रतू इंद्राला स्तोत्रांनी आवाहन करतो.

Mantra 11

न पापासो मनामहे नारायासो न जळ्हवः । यदिन्न्विन्द्रं वृषणं सचा सुते सखायं कृणवामहै ॥

आम्ही स्वतःला न पापी मानतो, न वैरभावी, न कुटिल प्रेरणेचे; कारण आता पिळलेल्या सोमाच्या सान्निध्यात, सामर्थ्यवान वृषभ इंद्राला आम्ही सखा व सहचर करावयास इच्छितो.

Mantra 12

उग्रं युयुज्म पृतनासु सासहिमृणकातिमदाभ्यम् । वेदा भृमं चित्सनिता रथीतमो वाजिनं यमिदू नशत् ॥

रणांत आम्ही उग्र शक्तीला जूतो—अजेय, विजयी, अदाभ्य; जो ऋण-बंधन छेदून टाकतो. तो फिरत्या भ्रमालाही जाणतो, तरीही जिंकतो; रथींमध्ये श्रेष्ठ तो वाजिन्—त्यालाच खरोखर बलसमृद्धीची परिपूर्णता प्राप्त होते.

Mantra 13

यत इन्द्र भयामहे ततो नो अभयं कृधि । मघवञ्छग्धि तव तन्न ऊतिभिर्वि द्विषो वि मृधो जहि ॥

हे इंद्रा, ज्या-ज्या गोष्टीपासून आम्ही भय मानतो, त्यापासूनच आम्हाला अभय कर. हे मघवन्, तुझे जयबळ आम्हाला दे; तुझ्या ऊतींनी द्वेषीजनांना विखुर, शत्रूंचे हल्ले विखुर, त्यांना दूर हाकल.

Mantra 14

त्वं हि राधस्पते राधसो महः क्षयस्यासि विधतः । तं त्वा वयं मघवन्निन्द्र गिर्वणः सुतावन्तो हवामहे ॥

हे राधस्पते! तूच राधा (दान‑समृद्धी)चा स्वामी आहेस; विधाता (यजमान) यासाठी महान् क्षय (निवास‑समृद्धी)चा अधिपती आहेस. म्हणून आम्ही, सोम पिळून, हे मघवन् इंद्रा, हे गिर्वण (स्तोत्रप्रिय), तुला आवाहन करीत आहोत.

Mantra 15

इन्द्रः स्पळुत वृत्रहा परस्पा नो वरेण्यः । स नो रक्षिषच्चरमं स मध्यमं स पश्चात्पातु नः पुरः ॥

इंद्र—प्रकट व विजयी—वृत्रहा, दूरचा रक्षक, आमचा वरेण्य (वरणीय) बल: तो आमच्या शेवटच्या पावलाचे व मधल्या पावलाचे रक्षण करो; मागून व पुढून तो आम्हाला वाचवो.

Mantra 16

त्वं नः पश्चादधरादुत्तरात्पुर इन्द्र नि पाहि विश्वतः । आरे अस्मत्कृणुहि दैव्यं भयमारे हेतीरदेवीः ॥

हे इंद्रा! मागून, खालून, वरून आणि पुढून—सर्व बाजूंनी—आम्हाला दृढपणे वाचव. आमच्यापासून दूर कर दैव्य (अतिदैव/परलोकजन्य) भय; दूर कर शत्रूचे घाव, अदैवी शक्ती.

Mantra 17

अद्याद्या श्वःश्व इन्द्र त्रास्व परे च नः । विश्वा च नो जरितॄन्त्सत्पते अहा दिवा नक्तं च रक्षिषः ॥

आज-आज, पुन्हा आज-आज; आणि उद्या-उद्या पर्यंतही—हे इंद्रा, आमचे रक्षण कर; आणि जे आमच्या पलीकडे आहे त्यापासूनही आम्हाला वाचव. हे सत्पते, आमच्या सर्व स्तोत्रकर्त्यांचे दिवसा आणि रात्रीही रक्षण करीत राहा.

Mantra 18

प्रभङ्गी शूरो मघवा तुवीमघः सम्मिश्लो विर्याय कम् । उभा ते बाहू वृषणा शतक्रतो नि या वज्रं मिमिक्षतुः ॥

भेदून जाणारा, शूर, महादानी, विपुल दान देणारा—इंद्र पराक्रमकर्मासाठी एकवटून सिद्ध झाला आहे. हे शतक्रतो, वृषभबलवान, तुझे दोन्ही बाहू वज्र खाली ठेवून त्याला त्याच्या स्थैर्यात दृढपणे बसवून दाबोत.