Rig Veda 7.52.3 — Mandala 7, Sukta 52, Mantra 3
Sukta 7.52
Rishi: Vasiṣṭha (Vasiṣṭha-gotra; Mandala 7 attribution)
Devata: Savitṛ with the Angirases; collective Viśve Devāḥ also invoked
Chandas: Triṣṭubh (probable for RV 7; verse-length and cadence consistent)
Samhita Patha (Devanagari)
तुरण्यवोऽङ्गिरसो नक्षन्त रत्नं देवस्य सवितुरियानाः । पिता च तन्नो महान्यजत्रो विश्वे देवाः समनसो जुषन्त ॥
Transliteration
turaṇyávo ’ṅgirásaḥ nakṣanta rátnam devásya savitúr iyānā́ḥ | pitā́ ca tán no mahā́n yájatro víśve devā́ḥ sámanaso juṣanta ||
Translation
वेगवान अङ्गिरस, देव सविताच्या मार्गाने चालत, त्या रत्न-निधीस प्राप्त होतात. आणि तो महान, यज्ञार्ह पिता ते आम्हांस प्रदान करो; तसेच एकचित्ताने सर्व देव आमच्या अंतरी त्यात आनंद मानोत.
Word by Word
तुरण्यवःthe swift/impetuous ones
तुरण्यवः:
कर्तृ
TypeAdjective (substantivized)
Rootतुरण्यु- (प्रातिपदिक; √तुर् ‘शीघ्रगमन/उत्साह’ से)
अङ्गिरसःthe Aṅgirases
अङ्गिरसः:
कर्तृ (तुरण्यवः के विशेषण/समनाधिकरण)
TypeNoun
Rootअङ्गिरस्- (ऋषिगण/नाम)
नक्षन्तthey attain / reach
नक्षन्त:
क्रिया
TypeVerb
Root√नश् (नक्ष्) ‘प्राप्नुयात्/अश्नुयात्’
रत्नम्treasure; boon
रत्नम्:
कर्म
TypeNoun
Rootरत्न-
देवस्यof the god
देवस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootदेव-
सवितुःof Savitṛ
सवितुः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootसवितृ-
इयानाःgoing, advancing
इयानाः:
कर्तृ (तुरण्यवः/अङ्गिरसः के विशेषण)
TypeParticiple (Adjective)
Root√इ ‘गमन’ (इय्) → इयान- (कृदन्त)
पिताthe Father
पिता:
कर्तृ (द्वितीय-क्रिया का)
TypeNoun
Rootपितृ-
चand
च:
सम्बन्ध/समुच्चय
TypeIndeclinable
Rootच
तत्that
तत्:
कर्म
TypePronoun
Rootतद्- (सर्वनाम)
नःfor us / of us
नः:
सम्प्रदान (हितार्थे) / सम्बन्ध
TypePronoun
Rootअस्मद्- (सर्वनाम)
महान्great
महान्:
कर्तृ (पिता के विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत्-
यजत्रःworthy of worship
यजत्रः:
कर्तृ (पिता के विशेषण)
TypeAdjective
Rootयजत्र- (√यज् ‘पूजा’ से; ‘पूजनीय/यज्ञीय’)
विश्वेall
विश्वे:
कर्तृ
TypeAdjective (substantivized)
Rootविश्व-
देवाःthe gods
देवाः:
कर्तृ (विश्वे के समनाधिकरण)
TypeNoun
Rootदेव-
समनसःof one mind; harmonious
समनसः:
कर्तृ (विश्वे देवाः के विशेषण)
TypeAdjective
Rootसमनस्- (सम् + मनस्; ‘एकमनस्’)
जुषन्तmay they enjoy / favor / accept
जुषन्त:
क्रिया
TypeVerb
Root√जुष् ‘प्रीणन/सेवन’
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.