Sukta 126
Sukta 10.126
Traditionally assigned to a seer of the late Tenth Maṇḍala (Anukramaṇī-dependent; often connected with Aditya-invocations)
Ādityas—Varuṇa, Mitra, Aryaman
Anuṣṭubh (likely for RV 10.126; verse-level confirmation may vary)
हे सूक्त आदित्य—वरुण, मित्र आणि अर्यमा—यांना केंद्रस्थानी ठेवून केलेली रक्षणकारी व मुक्तिदायी प्रार्थना आहे. “एकाच संमतीने” चालणारे हे देव उपासकाला वैरभाव, पाप आणि दुर्दैव यांपलीकडे नेतात, अशी विनंती यात आहे. पुढे ही प्रार्थना दैवी सहाय्यकांच्या व्यापक संघटनेपर्यंत विस्तारते—मरुतांसह रुद्र, इंद्र, अग्नी आणि वसु—आणि स्वस्ति (कल्याण), बंधन/संकटातून मुक्ती, तसेच अधिक पूर्ण व स्थिर प्राणशक्तीकडे सुरक्षित वाटचाल देण्याची याचना करते.
Mantras
Mantra 1
न तमंहो न दुरितं देवासो अष्ट मर्त्यम् । सजोषसो यमर्यमा मित्रो नयन्ति वरुणो अति द्विषः ॥
ज्याला हे देव—एकचित्ताने—अर्यमन्, मित्र आणि वरुण—नेऊन चालवितात, त्या मर्त्याला न क्लेश येतो, न वाकडे दुर्दैव; वरुण त्याला द्वेष्ट्यांच्या शक्तींच्या पलीकडे नेतो.
Mantra 2
तद्धि वयं वृणीमहे वरुण मित्रार्यमन् । येना निरंहसो यूयं पाथ नेथा च मर्त्यमति द्विषः ॥
हे वरुण, मित्र, अर्यमन्—तेच (उपाय/आश्रय) आम्ही निवडतो; ज्यायोगे तुम्ही आम्हांस संकटकाळच्या बंधन/क्लेशापासून वाचवा आणि या मर्त्याला शत्रु-शक्तींच्या पलीकडे नेऊन ठेवा.
Mantra 3
ते नूनं नोऽयमूतये वरुणो मित्रो अर्यमा । नयिष्ठा उ नो नेषणि पर्षिष्ठा उ नः पर्षण्यति द्विषः ॥
आता ते आमच्या सहाय्यासाठी असोत—वरुण, मित्र, अर्यमन्। हे सर्वाधिक निश्चित नेणारे, आम्हांलाच ने; हे सर्वाधिक समर्थ पार उतरविणारे, आम्हांस शत्रु-शक्तींच्या पलीकडे पार उतरव.
Mantra 4
यूयं विश्वं परि पाथ वरुणो मित्रो अर्यमा । युष्माकं शर्मणि प्रिये स्याम सुप्रणीतयोऽति द्विषः ॥
तुम्ही सर्व बाजूंनी रक्षण करता—वरुण, मित्र, अर्यमन्। तुमच्या प्रिय शरण/आश्रयात आम्ही असू; सु-प्रणीत (सद्मार्गाने नेलेले) होऊन शत्रु-शक्तींच्या पलीकडे असू.
Mantra 5
आदित्यासो अति स्रिधो वरुणो मित्रो अर्यमा । उग्रं मरुद्भी रुद्रं हुवेमेन्द्रमग्निं स्वस्तयेऽति द्विषः ॥
हे आदित्यांनो—वरुण, मित्र, अर्यमा—असंगतीच्या फटींपलीकडे आम्हांला पार नेा. मरुद्गणांसह उग्र रुद्राला आम्ही हाक देतो; आणि स्वस्तीसाठी, शत्रुबलांपलीकडे, इंद्र व अग्नी यांनाही आवाहन करतो.
Mantra 6
नेतार ऊ षु णस्तिरो वरुणो मित्रो अर्यमा । अति विश्वानि दुरिता राजानश्चर्षणीनामति द्विषः ॥
वरुण, मित्र आणि अर्यमा—आमचे खरे नेते—आम्हांला पार उतरवोत; सर्व दुरितांपलीकडे, आणि अंतःकरणातील वाकड्या दुःखांपलीकडेही. मनुष्यकुळांचे हे राजे आम्हांला प्रत्येक वैर-विरोधापलीकडे नेवोत.
Mantra 7
शुनमस्मभ्यमूतये वरुणो मित्रो अर्यमा । शर्म यच्छन्तु सप्रथ आदित्यासो यदीमहे अति द्विषः ॥
आमच्या ऊति (सहाय्य) साठी वरुण, मित्र आणि अर्यमा आम्हांला ‘शुनम्’—मंगलमय, शुभ अवस्था—देवोत. व्यापकगामी आदित्य आम्हांला आश्रयरूप शांती देवोत, जेणेकरून आम्ही जे मागतो ते प्रत्येक विरोधी शक्तीपलीकडे जावो.
Mantra 8
यथा ह त्यद्वसवो गौर्यं चित्पदि षिताममुञ्चता यजत्राः । एवो ष्वस्मन्मुञ्चता व्यंहः प्र तार्यग्ने प्रतरं न आयुः ॥
हे यजत्र वसूहो! जसे तुम्ही पूर्वी सापळ्यात बांधलेल्या त्या उज्ज्वल (गौर्य) वस्तूलाही मुक्त केले, तसेच आता आम्हाला या विभक्त क्लेश/दुःख (व्यंहः) यातून सोडवा. आणि हे अग्नी! आम्हाला पुढे घेऊन जा—अजून पुढे, अधिक विजयाने—आमच्या आयु (जीवनशक्ती) व तिच्या सातत्याकडे.
Frequently Asked Questions
The hymn primarily addresses the Ādityas—Varuṇa, Mitra, and Aryaman—seen as guardians of order and harmony. It also calls on Rudra with the Maruts, Indra, Agni, and the Vasus for added protection and release.
It asks to be led beyond hostile forces and freed from distress, wrongdoing, and misfortune (aṃhas, durita). The hymn also prays for svasti—overall well-being—and for life (āyus) to be carried forward securely.
It is suitable as a protective recitation at dawn, before travel, or during times of conflict and anxiety. Recite with a clear intention for harmony and release, optionally offering ghee into a lamp or household fire while invoking Varuṇa, Mitra, Aryaman, and Agni.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.