Sukta 55

Mantra 1

दिवश्चिदस्य वरिमा वि पप्रथ इन्द्रं न मह्ना पृथिवी चन प्रति । भीमस्तुविष्माञ्चर्षणिभ्य आतपः शिशीते वज्रं तेजसे न वंसगः ॥

त्याच्या व्यापकतेने स्वर्गाचे विस्तारही पसरते; पृथ्वीही त्याला महिमेने मोजू शकत नाही. तो भीषण, अतिबलवान, मानव-लोकांवर तापासारखा दाहक होतो; तो तेजासाठी वज्राला धार लावतो—जसा लोहार चमकत्या धारेसाठी धातूला घासून धार देतो.

Mantra 2

सो अर्णवो न नद्यः समुद्रियः प्रति गृभ्णाति विश्रिता वरीमभिः । इन्द्रः सोमस्य पीतये वृषायते सनात्स युध्म ओजसा पनस्यते ॥

जसा समुद्र नद्यांना स्वीकारतो, तसा तो आपल्या विशालतेने पसरलेल्या प्रवाहांना स्वतःमध्ये गोळा करतो. इंद्र सोमपानासाठी वृषभासारखा प्रबळ होतो; प्राचीन काळापासून तो युध्म (योद्धा) ओजाने आनंदित होतो—आनंद जिंकून देणाऱ्या त्या शक्तीने तो अधिक वाढतो.

Mantra 3

त्वं तमिन्द्र पर्वतं न भोजसे महो नृम्णस्य धर्मणामिरज्यसि । प्र वीर्येण देवताति चेकिते विश्वस्मा उग्रः कर्मणे पुरोहितः ॥

हे इंद्रा! खाऊन-खाऊन झिजणाऱ्या पर्वतासारखा तू क्षीण होत नाहीस; वीरबलाच्या महान् धर्मांत तू तेजाने प्रकट होतोस. तुझ्या पराक्रमाने देवकार्य स्पष्ट होते; प्रत्येक कर्मासाठी तू अग्रभागी उभा—उग्र पुरोहित, श्रमाला विजयाकडे नेणारा—आहेस।

Mantra 4

स इद्वने नमस्युभिर्वचस्यते चारु जनेषु प्रब्रुवाण इन्द्रियम् । वृषा छन्दुर्भवति हर्यतो वृषा क्षेमेण धेनां मघवा यदिन्वति ॥

तो वनप्रदेशात नमस्यु जनांच्या स्तुतिवाणीने व्यक्त होतो; मनुष्यांमध्ये तो आपले इंद्रिय-बल रम्य रीतीने उद्घोषित करतो. वृषभासारखा, तो आकांक्षिणाऱ्यांसाठी हर्षदायक छंद/आनंद होतो; आणि वृषभासारखाच, मघवा, जेव्हा तो प्रेरित करतो, तेव्हा क्षेमाने समृद्धीची धेनू हाकतो—पोषक रस पिळून काढीत।

Mantra 5

स इन्महानि समिथानि मज्मना कृणोति युध्म ओजसा जनेभ्यः । अधा चन श्रद्दधति त्विषीमत इन्द्राय वज्रं निघनिघ्नते वधम् ॥

तो योद्धा, आपल्या महिमा/परिपूर्णतेने, आपल्या ओजाने, जनांसाठी महान् संग्राम घडवतो व सिद्ध करतो. मग ते तेजस्वीवर श्रद्धा ठेवतात; इंद्रासाठी ते वज्र ठोकत-ठोकत घडवतात—आघातावर आघात करीत, अडथळ्याच्या वधासाठी वध-शक्तीला आकार देतात।

Mantra 6

स हि श्रवस्युः सदनानि कृत्रिमा क्ष्मया वृधान ओजसा विनाशयन् । ज्योतींषि कृण्वन्नवृकाणि यज्यवेऽव सुक्रतुः सर्तवा अपः सृजत् ॥

तोच श्रवस्यु—कीर्तीचा शोधक—आहे; भूमिक्षेत्रावर ओजाने वाढत जाऊन अंधकाराची कृत्रिम आसने नष्ट करतो. यजमानासाठी ज्योती अवध्य करीत, सुक्रतु (श्रेष्ठ संकल्पवान) जलांना प्रवाहात सोडतो—धारांना त्यांच्या मार्गाने धावू देतो.

Mantra 7

दानाय मनः सोमपावन्नस्तु तेऽर्वाञ्चा हरी वन्दनश्रुदा कृधि । यमिष्ठासः सारथयो य इन्द्र ते न त्वा केता आ दभ्नुवन्ति भूर्णयः ॥

हे सोमपावन्! दानासाठी तुझे मन प्रवृत्त होवो; आमची वंदना ऐकणारे तुझे दोन्ही हरि (तांबूस अश्व) जवळ आण. हे इंद्रा! तुझे जे सारथी अत्यंत संयमी व निश्चित आहेत, त्यांना हे फिरते आवेग फसवू शकत नाहीत; कोणतेही केतु (मिथ्या बोध) तुला ठगू शकत नाहीत.

Mantra 8

अप्रक्षितं वसु बिभर्षि हस्तयोरषाळ्हं सहस्तन्वि श्रुतो दधे । आवृतासोऽवतासो न कर्तृभिस्तनूषु ते क्रतव इन्द्र भूरयः ॥

तू आपल्या दोन्ही हातांत अक्षय वसु धारण करतोस; आपल्या तनूमध्ये अजेय सहस् (बल)—श्रुत (प्रसिद्ध) रूपाने—स्थापित ठेवतोस. हे इंद्रा! तुझ्यात अनेक क्रतु (संकल्प-कार्यशक्ती) आहेत—स्वतः आवृत, स्वतः अवत; मानवी कर्त्यांनी घडविलेल्या नाहीत.