Sukta 53

Mantra 1

न्यू षु वाचं प्र महे भरामहे गिर इन्द्राय सदने विवस्वतः । नू चिद्धि रत्नं ससतामिवाविदन्न दुःष्टुतिर्द्रविणोदेषु शस्यते ॥

आता आम्ही महापुरुषासाठी नूतन वाणी पुढे आणतो—विवस्वत्‌च्या सदनात इंद्रासाठी या गिरः (स्तोत्र-गीते). कारण आजही रत्न (धन/वर) प्रयत्नशीलांना जसे मिळते तसेच सापडते; आणि द्रविणोदस्—समृद्धीचे दाते—यांच्यात दु:स्तुति (कुटिल निंदा) गात नाहीत.

Mantra 2

दुरो अश्वस्य दुर इन्द्र गोरसि दुरो यवस्य वसुन इनस्पतिः । शिक्षानरः प्रदिवो अकामकर्शनः सखा सखिभ्यस्तमिदं गृणीमसि ॥

हे इंद्रा! तू अश्वाचा द्वार आहेस; तू गो (गाय)चे द्वार आहेस; तू यव (जव/बार्ली)चेही द्वार आहेस—हे वसूंना प्रेरणा देणाऱ्या, धनाचा अधिपती! मनुष्यांना शिकविणारा, उच्च दिव (परम आकाश)ापासून विस्तार पावणारा, हे अकामकर्षण (अनिच्छुकालाही आकर्षिणारा)! सख्यांचा सखा, आम्ही हेच तुझे स्तवन गातो.

Mantra 3

शचीव इन्द्र पुरुकृद्द्युमत्तम तवेदिदमभितश्चेकिते वसु । अतः संगृभ्याभिभूत आ भर मा त्वायतो जरितुः काममूनयीः ॥

हे शचीवान् इंद्रा, अनेक कर्मांचा कर्ता, अत्यंत तेजस्वी! हे वसु (धन/तेज) सर्वत्र तुझेच म्हणून दिसते. म्हणून, विजयी होऊन ते गोळा कर आणि इथे आण; तुझ्याकडे येणाऱ्या जरीता (स्तुतिकर्त्या)ची कामना कमी करू नकोस—आणून ती पूर्ण कर.

Mantra 4

एभिर्द्युभिः सुमना एभिरिन्दुभिर्निरुन्धानो अमतिं गोभिरश्विना । इन्द्रेण दस्युं दरयन्त इन्दुभिर्युतद्वेषसः समिषा रभेमहि ॥

या द्यु (प्रकाशमय) शक्तींनी, या इन्दु (सोमबिंदूं)नी—वाकडी अमति आवरून—गो (किरणां) व अश्व (वेगवान ऊर्जां)सह; इंद्राच्या साहाय्याने इन्दुबलांनी आम्ही दस्युला विदीर्ण करू. द्वेषाविरुद्ध एकत्र होऊन—समिषा (इषा) आम्ही एकत्र प्राप्त करू.

Mantra 5

समिन्द्र राया समिषा रभेमहि सं वाजेभिः पुरुश्चन्द्रैरभिद्युभिः । सं देव्या प्रमत्या वीरशुष्मया गोअग्रयाश्वावत्या रभेमहि ॥

हे इंद्रा, राया (समृद्धी)सह आणि इषा (समिषा)सह आम्ही एकत्र धरू; वाज (बल-परिपूर्णता)सह, बहु-दीप्त अभिद्यु (प्रकाशशक्ती)सहही. देव्या प्रमती (दिव्य प्रज्ञा) व वीर-शुष्म (वीर्य-तेज)सह, गो-अग्रया (अग्रगामी किरणे) व अश्ववती (अश्वसमृद्ध वेगशक्ती)सह आम्ही एकत्र प्राप्त करू.

Mantra 6

ते त्वा मदा अमदन्तानि वृष्ण्या ते सोमासो वृत्रहत्येषु सत्पते । यत्कारवे दश वृत्राण्यप्रति बर्हिष्मते नि सहस्राणि बर्हयः ॥

ते मद—ते वृष्ण्य (वृषभासारखे) पराक्रम—तुला मत्त करीत आले; आणि ते सोमरस, हे सत्पती (सत्याचा स्वामी), वृत्र-वधाच्या संग्रामांत. जेव्हा बर्हिस् (यज्ञासन/पवित्र कुश) पसरविणाऱ्या गायकासाठी तू सहस्र अडथळे पाडून टाकलेस, आणि दहा अप्रतिहत वृत्र (रोध)ही नष्ट केलेस.

Mantra 7

युधा युधमुप घेदेषि धृष्णुया पुरा पुरं समिदं हंस्योजसा । नम्या यदिन्द्र सख्या परावति निबर्हयो नमुचिं नाम मायिनम् ॥

युद्धातून युद्धाकडे तू खरोखर धिटाईच्या बळाने पुढे सरकतोस; नगरामागून नगर तू आपल्या ओजाने चुरडून टाकतोस. जेव्हा, हे इंद्रा, दूर प्रदेशात सख्याच्या नम्र (वाकणाऱ्या) शक्तीने तू मायावी नमुचिला पाडलेस—तेव्हा तू वाकडेपण (कुटिलता)ही भूमीवर पाडतोस.

Mantra 8

त्वं करञ्जमुत पर्णयं वधीस्तेजिष्ठयातिथिग्वस्य वर्तनी । त्वं शता वङ्गृदस्याभिनत्पुरोऽनानुदः परिषूता ऋजिश्वना ॥

तू करंज आणि पर्णय यांनाही आपल्या अत्यंत तीक्ष्ण पराक्रमाने वध केलेस, आणि अतिथिग्वासाठी वाट उघडलीस. वङ्गृदाचे शंभर दुर्ग तू फोडून टाकलेस—ऋजिश्वनाने चहूबाजूंनी वेढून दाबलेले—म्हणून प्रतिरोधक शक्तींना प्रकाशाची आगेकूच मागे ढकलता आली नाही.

Mantra 9

त्वमेताञ्जनराज्ञो द्विर्दशाबन्धुना सुश्रवसोपजग्मुषः । षष्टिं सहस्रा नवतिं नव श्रुतो नि चक्रेण रथ्या दुष्पदावृणक् ॥

हे इंद्रा! सुश्रवस जणू बंधुरहित आहे असे मानून त्याच्यावर चाल करून आलेल्या जन-राजांना (द्विर्दश—वीस) तू दुर्गम पावलांवर अडकविले. आणि रथाच्या चक्राने तू प्रसिद्ध सैन्य—साठ सहस्र, नव्वद आणि नऊ (६०,०९९)—यांना खाली पाडलेस; अशा रीतीने तू अज्ञानाच्या संघटित शक्तींना गोंधळात टाकतोस.

Mantra 10

त्वमाविथ सुश्रवसं तवोतिभिस्तव त्रामभिरिन्द्र तूर्वयाणम् । त्वमस्मै कुत्समतिथिग्वमायुं महे राज्ञे यूने अरन्धनायः ॥

हे इंद्रा! तुझ्या सहायशक्तींनी (ऊति) तू सुश्रवसचे रक्षण केलेस, आणि तुझ्या त्राणशक्तींनी (त्राम) तू तूर्वयाणाचे संरक्षण केलेस. त्या महान राजासाठी—त्या तरुणासाठी—तू त्याला कुत्स, अतिथिग्व आणि आयु हे सहचर व साधनरूपाने दिलेस, जेणेकरून अंतर्मार्गातील (आंतरिक अभियानातील) चालण्यात तो अजेय होईल.

Mantra 11

य उदृचीन्द्र देवगोपाः सखायस्ते शिवतमा असाम । त्वां स्तोषाम त्वया सुवीरा द्राघीय आयुः प्रतरं दधानाः ॥

हे इंद्रा! आम्ही जे उर्ध्वगामी होतो—देवगोपाः, देवांनी रक्षित—तुझे अत्यंत कल्याणकारी सखा होऊ. आम्ही तुझी स्तुती करू; तुझ्यासह आम्ही सु-वीर (वीरशक्तिसंपन्न) होऊ, दीर्घ आयुष्य आणि अधिक विजयदायी अग्रगती धारण करून.