Shloka 64

Prabhāsa-kṣetra: Circuit of Tīrthas and Shrines Leading to Bhukti and Mokṣa

Devanagari script

सर्वपावविनिर्मुक्तो वांछितार्थं लभेन्नरः । विनायकं चतुर्वक्त्रमभ्यर्च्याप्नोति कामितम् ॥ ६४ ॥

Transliteration

sarvapāvavinirmukto vāṃchitārthaṃ labhennaraḥ | vināyakaṃ caturvaktramabhyarcyāpnoti kāmitam || 64 ||

Translation

सर्व पापांपासून मुक्त झालेला मनुष्य इच्छित फल प्राप्त करतो. चतुर्वक्त्र विनायकाचे विधिपूर्वक पूजन केल्याने तो काम्य वस्तू मिळवतो.

Word by Word

• सर्वपापविनिर्मुक्तः: freed from all sins
• सर्वपापविनिर्मुक्तः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: सर्वपापविनिर्मुक्त (प्रातिपदिक; सर्व + पाप + वि + नि + √मुच् + क्त)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (to नरः); समासः (सर्वाणि पापानि) + विनिर्मुक्तः

• वाञ्छितार्थम्: the desired goal/object
• वाञ्छितार्थम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: वाञ्छितार्थ (प्रातिपदिक; वाञ्छित + अर्थ)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः कर्मधारयः (वाञ्छितः अर्थः)

• लभेत्: would obtain
• लभेत्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √लभ् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• नरः: a man
• नरः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• विनायकम्: Vināyaka (Gaṇeśa)
• विनायकम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: विनायक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• चतुर्वक्त्रम्: four-faced
• चतुर्वक्त्रम्: Karma (कर्म)
• Type: Adjective
• Root: चतुर्वक्त्र (प्रातिपदिक; चतुर् + वक्त्र)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (to विनायकम्); समासः (चत्वारि वक्त्राणि यस्य) इति बहुव्रीह्यर्थे प्रचलितः, परन्तु रूपतः तत्पुरुष-समासप्रायः

• अभ्यर्च्य: having worshipped
• अभ्यर्च्य: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √अर्च् (धातु; अभि + √अर्च्)
• Form: ल्यप्-प्रत्ययान्त (Gerund/Absolutive), अव्ययभावः

• आप्नोति: attains
• आप्नोति: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √आप् (धातु)
• Form: लट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• कामितम्: the wished-for (boon)
• कामितम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: कामित (प्रातिपदिक; √काम् + क्त)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्मपदम् (object of आप्नोति)

Speaker

Narada (teaching within a Tirtha-Mahatmya context of Uttara-Bhaga)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: shanta

Characters & Entities

• Vinayaka

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It presents worship (abhyarcana) of Vināyaka as a purifying act that removes pāpa and yields both spiritual cleansing and the fulfillment of legitimate desires.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

It frames devotion as concrete worship—approaching a deity with reverence and proper offering—where inner purity (sinlessness) and grace (desired attainment) arise together.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

Ritual application is implied: performing abhyarcana according to proper procedure (kalpa/ācāra), i.e., correct worship-method and observance that leads to stated results.