Previous Verse
Next Verse

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 146

Nityā-paṭala-prakaraṇa

The Exposition of the Nityā-paṭala

हयारिपुष्पैररुणैः सितैर्वा जुहुयात्तथा । त्रिसप्तरात्रान्महतीमवाप्नोति श्रियन्नरः ॥ १४६ ॥

hayāripuṣpairaruṇaiḥ sitairvā juhuyāttathā | trisaptarātrānmahatīmavāpnoti śriyannaraḥ || 146 ||

तसेच हयारि-फुलांनी—लाल किंवा पांढऱ्या—हवन केल्यास, तीन वेळा सात रात्रींत मनुष्य महान् श्री-समृद्धी प्राप्त करतो।

हयारि-पुष्पैःwith hayāri-flowers
हयारि-पुष्पैः:
Instrument (करण)
TypeNoun
Rootहयारि (प्रातिपदिक) + पुष्प (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), बहुवचन; तत्पुरुषः (हयारिणः पुष्पाणि)
अरुणैःred
अरुणैः:
Instrument (करण)
TypeAdjective
Rootअरुण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम् (पुष्पैः)
सितैःwhite
सितैः:
Instrument (करण)
TypeAdjective
Rootसित (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम् (पुष्पैः)
वाor
वा:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्प-अव्यय (or)
जुहुयात्should offer (in fire)
जुहुयात्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√हु (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
तथाthus/in that manner
तथा:
Prakara (प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय (adverb)
त्रि-सप्त-रात्रान्for twenty-one nights
त्रि-सप्त-रात्रान्:
Adhikarana (अधिकरण; time-span)
TypeNoun
Rootत्रि (संख्या-प्रातिपदिक) + सप्त (संख्या-प्रातिपदिक) + रात्रि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कालावधि/अधिकरणार्थ), बहुवचन; द्विगुसमासः (त्रिसप्त = 21)
महतīmgreat
महतīm:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; विशेषणम् (श्रियम्)
अवाप्नोतिattains
अवाप्नोति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√आप् (धातु) + अव- (उपसर्ग)
Formलट् (present indicative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
श्रियम्prosperity/fortune
श्रियम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootश्री (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
नरःa man
नरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), एकवचन

Sanatkumara (teaching Narada)

Vrata: none (a timed homa-sādhana over trisaptarātra is specified)

Primary Rasa: adbhuta

Secondary Rasa: bhakti

H
Hayagriva
A
Agni
S
Shri (Lakshmi)

FAQs

It links disciplined ritual action (homa with prescribed offerings over a fixed period) to the manifestation of Śrī—auspicious prosperity—showing how intention, purity of materials, and duration together produce a stated fruit.

While framed as a ritual, the offering of flowers associated with Hayāri/Hayagrīva implies reverent worship; prosperity is presented as a grace-like outcome of sustained devotional practice expressed through yajña.

It highlights ritual procedure and observance: selecting specific offering substances (red/white flowers), performing homa correctly, and maintaining a defined sādhana period of 21 nights—technical discipline characteristic of Vedic karmakāṇḍa practice.