Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 174

The Exposition of Nṛsiṁha Worship-Mantras, Nyāsa, Mudrās, Yantras, Kavaca, and Nṛsiṁha Gāyatrī

Devanagari script

ॐ सर्वज्ञ अरोषान्ते जम्भाजृम्भ्यवतारकम् । सत्यपुरुषशब्दान्ते सदसन्मध्य ईरयेत् ॥ १७४ ॥

Transliteration

oṃ sarvajña aroṣānte jambhājṛmbhyavatārakam | satyapuruṣaśabdānte sadasanmadhya īrayet || 174 ||

Translation

‘ॐ’ हा प्रणव उच्चारावा. ‘सर्वज्ञ’ शब्दानंतर, ‘अरोष’च्या शेवटी ‘जम्भा–आजृम्भ्य–अवतारक’सहित म्हणावा. आणि ‘सत्यपुरुष’ शब्दानंतर ‘सत्’ व ‘असत्’ यांच्या मधोमध त्याचा उच्चार करावा.

Word by Word

• ॐ: Om
• ॐ: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: ॐ (प्रणव)
• Form: अव्यय; प्रणव-निपात (sacred syllable)

• सर्वज्ञ: O all-knowing one
• सर्वज्ञ: Sambodhana (सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: सर्व + ज्ञ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (8), एकवचन; समासः—कर्मधारयः (‘सर्वं जानाति’ = all-knowing)

• अरोष-अन्ते: at the end of ‘aroṣa’
• अरोष-अन्ते: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: अरोष + अन्त (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (‘अरोषस्य अन्ते’ = at the end of ‘aroṣa’)

• जम्भ-अजृम्भ्य-अवतारकम्: the (name/form) ‘jambhājṛmbhya-avatāraka’
• जम्भ-अजृम्भ्य-अवतारकम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: जम्भ + अजृम्भ्य + अवतारक (प्रातिपदिक; समास)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (विशेषणपूर्वपद-समासः: ‘जम्भ(नाम) + अजृम्भ्य’ इति विशेषणैः अवतारकः)

• सत्य-पुरुष-शब्द-अन्ते: at the end of the word ‘satyapuruṣa’
• सत्य-पुरुष-शब्द-अन्ते: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: सत्य + पुरुष + शब्द + अन्त (प्रातिपदिक; समास)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (‘सत्यपुरुषशब्दस्य अन्ते’ = at the end of the word ‘satyapuruṣa’)

• सत्-असत्-मध्य: the middle between being and non-being
• सत्-असत्-मध्य: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: सत् + असत् + मध्य (प्रातिपदिक; समास)
• Form: नपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; समासः—द्वन्द्वपूर्वपद-तत्पुरुषः (सत् च असत् च—तयोः मध्ये)

• ईरयेत्: should utter/recite
• ईरयेत्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: ईर् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद; ‘should utter/recite/impel’

Speaker

Sanatkumara (teaching Narada)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: adbhuta

Secondary Rasa: shanta

Characters & Entities

• Om

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It emphasizes that mantra-power depends on precise placement and articulation—especially of Oṃ—so the recitation aligns correctly with the intended sacred meaning and ritual efficacy.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Even when devotion is the motive, the Purana teaches disciplined recitation: reverent bhakti is strengthened by correct mantra-usage, showing devotion expressed through careful sacred sound.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

Śikṣā (Vedic phonetics/intonation) and mantra-prayoga: it gives a technical rule about where Oṃ should be inserted or pronounced relative to specific words in a mantra sequence.